Przejdź do treści

Właściwości witaminy B6

Skład, działanie, bezpieczeństwo i zastosowanie

Autor: · Aktualizacja:

W skrócie

Witamina B6 (pirydoksyna) to witamina rozpuszczalna w wodzie, niezbędna w ponad 100 reakcjach enzymatycznych metabolizmu [1]. Zalecane spożycie dorosłych wynosi 1,3–1,7 mg na dobę, a nadmiar z suplementów może uszkadzać nerwy [1].

Po angielsku
vitamin B6, pyridoxine
Inne nazwy
pirydoksyna
Najlepiej zbadane działanie
Jest niezbędna w metabolizmie białek i innych procesach enzymatycznych Silne
W ciąży
W umiarkowanych ilościach

Właściwości chemiczne i fizyczne witaminy B6

Witamina B6 to grupa pochodnych pirydyny (pirydoksyna, pirydoksal, pirydoksamina i ich fosforany); dane w tabeli dotyczą pirydoksyny, pochodnej 3-hydroksypirydyny z dwiema grupami hydroksymetylowymi.

WłaściwośćWartość
Wzór sumarycznyC8H11NO3
Masa molowa169,18 g/mol
Numer CAS65-23-6
Nazwa systematyczna4,5-bis(hydroksymetylo)-2-metylopirydyn-3-ol
Postaćbiałe do złamanej bieli krystaliczne ciało stałe
Temperatura topnienia214–215 °C
Rozpuszczalność w wodziedobrze rozpuszczalna

Dane: ChemicalBook — Pyridoxine (65-23-6). Wartości dla czystej substancji w warunkach standardowych; preparaty handlowe mogą się różnić.

Na co pomaga witamina b6? Działanie i badania

Witamina B6 jest potrzebna w ponad 100 reakcjach enzymatycznych metabolizmu, wspiera też rozwój mózgu w ciąży i niemowlęctwie oraz pracę układu odpornościowego [1]. Niedobór jest rzadki i częstszy przy niewydolności nerek, chorobach wątroby lub nadużywaniu alkoholu [2]; objawia się m.in. niedokrwistością, wysypką, pęknięciami kącików ust, obrzękiem języka, depresją i splątaniem [1]. Nadmiar z suplementów przyjmowany przez rok lub dłużej może powodować ciężkie uszkodzenie nerwów, które zwykle ustępuje po odstawieniu [1].

EfektSiła dowodówŹródła
Jest niezbędna w metabolizmie białek i innych procesach enzymatycznychSilne[1]
Wysokie dawki z suplementów mogą uszkadzać nerwySilne[1]

Silne — Spójne wyniki przeglądów systematycznych lub wielu badań klinicznych u ludzi.

Jak stosować: formy i ilość

Ile witaminy B6 dziennie i kiedy

Zalecane dzienne spożycie (RDA) według NIH wynosi 1,3 mg dla dorosłych w wieku 19–50 lat, 1,7 mg dla mężczyzn i 1,5 mg dla kobiet po 50. roku życia [1]. Górny bezpieczny limit wynosi w USA 100 mg na dobę ze wszystkich źródeł, a EFSA w 2023 roku ustaliła niższy limit dla dorosłych: 12 mg na dobę [1]. Suplementy stosuj wyłącznie zgodnie z zaleceniem lekarza lub farmaceuty.

Witamina b6 w kuchni

Źródłami witaminy B6 w diecie są drób, ryby, podroby, ziemniaki i inne warzywa skrobiowe oraz owoce inne niż cytrusowe [1].

Witamina b6 w ciąży, dla dzieci i seniorów

GrupaOcenaCo warto wiedzieć
CiążaW umiarkowanych ilościachZalecane spożycie wynosi 1,9 mg na dobę [1]; suplementy tylko po konsultacji z lekarzem.
Karmienie piersiąW umiarkowanych ilościachZalecane spożycie wynosi 2,0 mg na dobę [1]; suplementy tylko po konsultacji z lekarzem.
DzieciPo konsultacji z lekarzemSuplementy tylko wg zaleceń lekarza; limity są niższe niż dla dorosłych.

Przeciwwskazania i skutki uboczne

Długotrwałe przyjmowanie dużych dawek z suplementów może powodować uszkodzenie nerwów, bolesne zmiany skórne, wrażliwość na słońce, nudności i zgagę [1]. Suplementy zawierające witaminę B6 warto skonsultować z lekarzem, jeśli przyjmujesz leki wymienione w interakcjach.

Interakcje z lekami

Lek lub grupa lekówMożliwa interakcja
Cykloseryna (antybiotyk w gruźlicy)suplementy B6 mogą nasilać drgawki i uszkodzenie nerwów [1]
Niektóre leki przeciwpadaczkowemogą obniżać poziom B6, co osłabia kontrolę napadów [1]
Teofilinamoże obniżać poziom B6 i powodować drgawki [1]
Charakter informacyjny Ta strona opisuje skład, zastosowanie i wyniki badań wraz z oceną siły dowodów. Nie zastępuje porady lekarza, farmaceuty, dietetyka ani lekarza weterynarii — zwłaszcza w ciąży, przy chorobach przewlekłych i przyjmowaniu leków.

FAQ

Witamina B6 po angielsku?
vitamin B6 (pyridoxine).
W czym jest witamina B6?
W rybach, drobiu, wołowinie, wieprzowinie, podrobach, ziemniakach, bananach, ciecierzycy i innych roślinach strączkowych, orzechach oraz produktach pełnoziarnistych [1][2].
Czy można przedawkować witaminę B6?
Tak. Długie przyjmowanie dużych dawek z suplementów może uszkadzać nerwy [1].

Źródła

  1. NIH Office of Dietary Supplements — Vitamin B6 (Consumer) — baza danych
  2. MedlinePlus — Vitamin B6 — baza danych

Poznaj również