W skrócie
Tłuszcze zwierzęce to tłuszcze pozyskiwane z mięsa i mleka, na przykład smalec, łój, masło i ghee. Według WHO masło, ghee i smalec należą do głównych źródeł nasyconych kwasów tłuszczowych, które nie powinny dostarczać więcej niż 10% energii z diety [1].
- Po angielsku
- animal fats
- Inne nazwy
- smalec, łój, masło, ghee
- Kategoria
- Oleje i tłuszcze
- Najlepiej zbadane działanie
- Nasycone kwasy tłuszczowe należy ograniczać do poniżej 10% energii Silne
Na co pomaga tłuszcze zwierzęce? Działanie i badania
WHO zaleca, aby nasycone kwasy tłuszczowe, występujące m.in. w maśle, ghee, smalcu, tłustym mięsie, śmietanie i serze, dostarczały nie więcej niż 10% energii z diety [1]. WHO uznaje tłuszcze nienasycone za korzystniejsze i zaleca zastępowanie nasyconych i trans tłuszczów jedno- lub wielonienasyconymi tłuszczami roślinnymi [1]. MedlinePlus wymienia masło i smalec wśród tłuszczów nasyconych, które warto ograniczać, i zaleca zastępowanie ich olejami roślinnymi, np. rzepakowym czy oliwą; tłuszcz w diecie wpływa na poziom cholesterolu [2].
| Efekt | Siła dowodów | Źródła |
|---|---|---|
| Nasycone kwasy tłuszczowe należy ograniczać do poniżej 10% energii | Silne | [1] |
| Zastępowanie nasyconych tłuszczów tłuszczami nienasyconymi jest zalecane | Silne | [1] |
| Zastępowanie masła i smalcu olejami roślinnymi (rzepakowy, oliwa) jest zalecane | Umiarkowane | [2] |
Silne — Spójne wyniki przeglądów systematycznych lub wielu badań klinicznych u ludzi. Umiarkowane — Pojedyncze badania kliniczne lub spójne badania obserwacyjne.
Jak stosować: formy i ilość
| Forma | Jak stosować |
|---|---|
| Smalec | tłuszcz wytapiany ze świń; wymieniany przez WHO i MedlinePlus wśród tłuszczów nasyconych [1][2] |
| Masło i ghee | tłuszcz mleczny; ghee to masło klarowane; źródła nasyconych kwasów tłuszczowych [1] |
| Łój | tłuszcz wołowy lub barani, używany do smażenia i wypieków |
Tłuszcze zwierzęce w kuchni
Tłuszcze zwierzęce stosuje się do smażenia, pieczenia i jako dodatek do pieczywa. Ze względu na zawartość nasyconych kwasów tłuszczowych zaleca się ich ograniczanie na rzecz olejów roślinnych [1][2].
Tłuszcze zwierzęce a choroby i diety
| Stan lub dieta | Ocena | Co warto wiedzieć |
|---|---|---|
| Odchudzanie | Brak danych | Brak danych w źródłach. |
| Choroby wątroby | Po konsultacji z lekarzem | Ilość tłuszczu w diecie ustal z lekarzem lub dietetykiem. |
| Dieta ketogeniczna | Brak danych | Brak danych w źródłach. |
FAQ
Czy smalec jest zdrowy?
Tłuszcze zwierzęce po angielsku?
Czy masło to tłuszcz zwierzęcy?
Źródła
- WHO — Healthy diet (fact sheet) — omówienie
- MedlinePlus — Dietary fats — baza danych
