W skrócie
Cytrulina to nieesencjalny aminokwas niebiałkowy, pośredni produkt cyklu mocznikowego i prekursor argininy [2][3]. Metaanaliza ośmiu badań wskazuje, że suplementacja L-cytruliną może nieznacznie obniżać ciśnienie skurczowe [1].
- Po angielsku
- citrulline, L-citrulline
- Inne nazwy
- L-cytrulina
- Kategoria
- Witaminy i suplementy
- W ciąży
- Po konsultacji z lekarzem
- Dla psa
- Brak danych
Właściwości chemiczne i fizyczne cytruliny
L-cytrulina (N5-karbamoilo-L-ornityna) to α-aminokwas niebiałkowy, pochodna ornityny z grupą karbamoilową (mocznikową) w łańcuchu bocznym.
| Właściwość | Wartość |
|---|---|
| Wzór sumaryczny | C6H13N3O3 |
| Masa molowa | 175,19 g/mol |
| Numer CAS | 372-75-8 |
| Postać | biały lub prawie biały proszek albo kryształy |
| Temperatura topnienia | ok. 232 °C (rozkład) |
| Rozpuszczalność w wodzie | rozpuszczalna |
Dane: TCI — L-Citrulline (C0372) · Parchem — L-Citrulline. Wartości dla czystej substancji w warunkach standardowych; preparaty handlowe mogą się różnić.
Na co pomaga cytrulina? Działanie i badania
Cytrulina jest aminokwasem niebiałkowym, który uczestniczy w cyklu mocznikowym i jest głównym prekursorem endogennej argininy, a przez nią tlenku azotu [2]. W metaanalizie ośmiu badań (dawki 3–9 g na dobę, 1–17 tygodni) suplementacja L-cytruliną obniżyła ciśnienie skurczowe o ok. 4 mm Hg, a rozkurczowe nieistotnie statystycznie; badania były małe, z 12–34 uczestnikami [1].
| Efekt | Siła dowodów | Źródła |
|---|---|---|
| Obniżenie ciśnienia skurczowego | Ograniczone | [2] |
| Obniżenie ciśnienia rozkurczowego | Ograniczone | [2] |
Ograniczone — Badania wstępne, na zwierzętach lub w probówce.
Jak stosować: formy i ilość
| Forma | Jak stosować |
|---|---|
| L-cytrulina w proszku lub kapsułkach | suplement; w badaniach stosowano 3–9 g na dobę [1] |
Ile cytruliny dziennie i kiedy
W metaanalizie badań nad ciśnieniem krwi stosowano L-cytrulinę w dawkach 3–9 g na dobę przez 1–17 tygodni; rozkurczowe ciśnienie spadło istotnie tylko przy dawkach od 6 g [2]. Nie jest to zalecenie – przed suplementacją skonsultuj się z lekarzem, zwłaszcza przy lekach na nadciśnienie.
Cytrulina w ciąży, dla dzieci i seniorów
| Grupa | Ocena | Co warto wiedzieć |
|---|---|---|
| Ciąża | Po konsultacji z lekarzem | Wyniki badań w ciąży są niejednoznaczne, a w jednym z nich zaobserwowano wyższe ciśnienie i enzymy wątrobowe przy porodzie [2]. |
| Karmienie piersią | Po konsultacji z lekarzem | Brak danych w zebranych źródłach. |
| Dzieci | Po konsultacji z lekarzem | Dane dotyczą wcześniaków w badaniach pilotażowych; bez zaleceń do samodzielnej suplementacji [2]. |
Przeciwwskazania i skutki uboczne
Przegląd z 2026 r. opisuje u części dorosłych łagodne dolegliwości żołądkowo-jelitowe przy 7,5 g na dobę przez 26 tygodni i zaleca kontrolę ciśnienia ze względu na teoretyczne obniżanie go przez tlenek azotu [2]. W badaniach w ciąży (CITRUPE) w grupie przyjmującej cytrulinę stwierdzono wyższe ciśnienie skurczowe i enzymy wątrobowe przy porodzie [2]. Osoby z chorobami serca, przyjmujące leki na ciśnienie, kobiety w ciąży i karmiące powinny skonsultować suplementację z lekarzem.
Interakcje z lekami
| Lek lub grupa leków | Możliwa interakcja |
|---|---|
| Leki obniżające ciśnienie | możliwe addytywne działanie; autorzy zalecają kontrolę ciśnienia [2] |
Cytrulina dla psa, kota i innych zwierząt
| Zwierzę | Ocena | Co warto wiedzieć |
|---|---|---|
| Pies | Brak danych | Brak danych w zebranych źródłach. |
| Kot | Brak danych | Brak danych w zebranych źródłach. |
W razie objawów po zjedzeniu skontaktuj się z lekarzem weterynarii.
FAQ
Źródła
- Effects of L-citrulline supplementation on blood pressure: A systematic review and meta-analysis. (Mashhad University of Medical Sciences, Tehran University of Medical Sciences) — metaanaliza
- Collins-Smith i in. L-Citrulline in Maternal–Fetal and Neonatal Health: Metabolic Mechanisms and Emerging Therapeutic Applications. Nutrients 2026 — przegląd narracyjny
- Wikipedia — Citrulline (tylko nazwa i pochodzenie) — omówienie
