W skrócie
Trawa cytrynowa (Cymbopogon citratus) to trawa o cytrynowym aromacie, szeroko używana w kuchni azjatyckiej i do herbat. Dane z badań na ludziach są ograniczone, a herbata z trawy cytrynowej w badaniach klinicznych nie zmniejszała lęku ani nie poprawiała snu [1].
- Nazwa łacińska
- Cymbopogon citratus
- Po angielsku
- lemongrass
- Inne nazwy
- lemongrass, palczatka cytrynowa
- Kategoria
- Przyprawy
- Kalorie
- 99 kcal w 100 g
- W ciąży
- Unikać
- Dla psa
- Unikać
Wartości odżywcze trawy cytrynowej
| Składnik | Wartość w 100 g | % RWS |
|---|---|---|
| Wartość energetyczna | 99 kcal | — |
| Białko | 1,8 g | — |
| Tłuszcz | 0,49 g | — |
| w tym kwasy nasycone | 0,12 g | — |
| Węglowodany przyswajalne | 25,3 g | — |
| Woda | 70,6 g | — |
| Wapń | 65 mg | 8% |
| Żelazo | 8,2 mg | 58% |
| Magnez | 60 mg | 16% |
| Fosfor | 101 mg | 14% |
| Potas | 723 mg | 36% |
| Sód | 6 mg | — |
| Cynk | 2,2 mg | 22% |
| Miedź | 0,27 mg | 27% |
| Mangan | 5,2 mg | 261% |
| Selen | 0,7 µg | 1% |
| Witamina C | 2,6 mg | 3% |
| Tiamina (B1) | 0,07 mg | 6% |
| Ryboflawina (B2) | 0,14 mg | 10% |
| Niacyna (B3) | 1,1 mg | 7% |
| Witamina B6 | 0,08 mg | 6% |
| Kwas foliowy | 75 µg | 38% |
| Witamina B12 | 0 µg | 0% |
| Witamina A | 0 µg | 0% |
| Witamina D | 0 µg | 0% |
Wyróżnienie oznacza co najmniej 15% RWS w 100 g — „znaczącą ilość” wg załącznika XIII rozporządzenia (UE) nr 1169/2011 (od tej zawartości wolno mówić o „źródle” składnika; „wysoka zawartość” to co najmniej 30%). RWS dla osoby dorosłej wg tego załącznika. Węglowodany podajemy jako przyswajalne (ogółem minus błonnik). Dane o składzie: USDA FoodData Central, SR Legacy, NDB 11972, domena publiczna.
Na co pomaga trawa cytrynowa? Działanie i badania
Dane o działaniu u ludzi są ograniczone [1]. Działanie uspokajające zaobserwowane u zwierząt nie zostało potwierdzone u ludzi, a herbata nie zmniejszała lęku ani nie wpływała na sen [1]. Ograniczone dane sugerują, że produkty z olejkiem z trawy cytrynowej mogą pomagać w przewlekłym zapaleniu przyzębia i pleśniawkach, ale potrzeba więcej badań [1].
| Efekt | Siła dowodów | Źródła |
|---|---|---|
| Zmniejsza lęk (herbata) | Niepotwierdzone | [1] |
| Poprawia sen (herbata) | Niepotwierdzone | [1] |
| Pomaga w zapaleniu przyzębia i pleśniawkach (olejek) | Ograniczone | [1] |
Ograniczone — Badania wstępne, na zwierzętach lub w probówce. Niepotwierdzone — Badania nie potwierdziły efektu albo go nie badano.
Jak stosować: formy i ilość
| Forma | Jak stosować |
|---|---|
| Świeże lub suszone łodygi | do zup, curry i marynat |
| Herbata z suszonych liści | napar; przy nadmiarze możliwy wpływ na nerki [1] |
| Olejek eterylny | do użytku zewnętrznego; może powodować kontaktowe zapalenie skóry [1] |
Ile trawy cytrynowej dziennie i kiedy
W kuchni stosuje się niewielkie ilości jako przyprawę i uznaje się je za bezpieczne; ostrożności wymagają ilości większe niż kulinarne [1]. Dawek leczniczych nie podajemy.
Trawa cytrynowa w kuchni
Trawa cytrynowa jest szeroko używana jako przyprawa w kuchni azjatyckiej, a z suszonych liści parzy się herbatę [1]. Najczęściej używa się dolnej, zgrubiałej części łodygi, rozgniecionej lub drobno posiekanej do zup i curry.
Trawa cytrynowa w ciąży, dla dzieci i seniorów
| Grupa | Ocena | Co warto wiedzieć |
|---|---|---|
| Ciąża | Unikać | Wysokie dawki cytralu i mircenu powodowały wady rozwojowe u szczurów; zaleca się unikać [1]. |
| Karmienie piersią | Brak danych | Brak danych w użytych źródłach. |
| Dzieci | Brak danych | Brak danych w użytych źródłach. |
Przeciwwskazania i skutki uboczne
Doustne działania niepożądane to zawroty głowy, senność, suchość w ustach, częstsze oddawanie moczu i wzmożony apetyt [1]. Duże dawki olejku mogą uszkadzać wątrobę i błonę śluzową żołądka, a nadmiar herbaty może wpływać na nerki [1]. Na skórze możliwe jest kontaktowe zapalenie [1].
Interakcje z lekami
| Lek lub grupa leków | Możliwa interakcja |
|---|---|
| Leki metabolizowane przez CYP450 | beta-mircen może zakłócać enzymy wątrobowe; brak zgłoszonych interakcji, ale ilości większe niż kulinarne mogą nasilać działania niepożądane [1] |
| Leki zależne od S-transferazy glutationowej | cytral indukował ten enzym w badaniach przedklinicznych; znaczenie kliniczne nieustalone [1] |
Trawa cytrynowa dla psa, kota i innych zwierząt
| Zwierzę | Ocena | Co warto wiedzieć |
|---|---|---|
| Pies | Unikać | ASPCA: toksyczna, olejki eteryczne i glikozydy cyjanogenne, objawy żołądkowe [2]. |
| Kot | Unikać | ASPCA: toksyczna, objawy żołądkowe [2]. |
| Koń | Unikać | ASPCA: trudności z oddychaniem, osłabienie, rzadko śmierć [2]. |
W razie objawów po zjedzeniu skontaktuj się z lekarzem weterynarii.
Przechowywanie trawy cytrynowej
Świeże łodygi przechowuj w lodówce lub zamroź, a suszone liście w szczelnym pojemniku.
FAQ
Źródła
- Memorial Sloan Kettering — Lemongrass — omówienie
- ASPCA — Lemon Grass — baza danych