W skrócie
Tołpyga to duża ryba karpiowata filtrująca plankton; tołpyga biała to Hypophthalmichthys molitrix, a tołpyga pstra to H. nobilis, oba gatunki pochodzą z Chin i są hodowane w stawach [1][2][3]. Tłuszcz tołpygi białej zawiera według przeglądu dużo kwasów omega-3 [4].
- Nazwa łacińska
- Hypophthalmichthys molitrix (tołpyga biała); Hypophthalmichthys nobilis (tołpyga pstra)
- Po angielsku
- silver carp (biała), bighead carp (pstra)
- Inne nazwy
- tołpyga biała, tołpyga pstra, tołpyga grubogłowa
- Kategoria
- Ryby i mięso
- W ciąży
- Brak danych
- Dla psa
- Brak danych
Na co pomaga tołpyga? Działanie i badania
Przegląd danych z literatury podaje, że tłuszcz mięśni tołpygi białej hodowanej w Chinach zawierał ok. 36% kwasów omega-3 (w tym 13,8% EPA i 15,5% DHA), a w hodowli czeskiej ok. 13% omega-3 [4]. Zawartość tłuszczu w mięsie wynosiła od 5,4% do 10,4% w zależności od hodowli [4]. To dane z pojedynczych badań, a wyniki zależą od diety i warunków chowu; dla tołpygi pstrej brak tu danych.
| Efekt | Siła dowodów | Źródła |
|---|---|---|
| Tłuszcz tołpygi białej zawiera kwasy omega-3 (EPA, DHA) | Ograniczone | [4] |
| Zawartość tłuszczu i omega-3 zależy od hodowli | Ograniczone | [4] |
Ograniczone — Badania wstępne, na zwierzętach lub w probówce.
Tołpyga w kuchni
Tradycyjnie sprzedaje się ją żywą lub świeżą, głównie w Chinach i innych krajach produkcji [1]. W użytych źródłach nie ma przepisów ani zaleceń kulinarnych dla Polski.
Tołpyga w ciąży, dla dzieci i seniorów
| Grupa | Ocena | Co warto wiedzieć |
|---|---|---|
| Ciąża | Brak danych | W użytych źródłach brak danych dotyczących tołpygi. |
| Dzieci | Brak danych | W użytych źródłach brak danych dotyczących tołpygi. |
Tołpyga dla psa, kota i innych zwierząt
| Zwierzę | Ocena | Co warto wiedzieć |
|---|---|---|
| Pies | Brak danych | Brak danych w użytych źródłach. |
| Kot | Brak danych | Brak danych w użytych źródłach. |
W razie objawów po zjedzeniu skontaktuj się z lekarzem weterynarii.
Uprawa, pochodzenie i odmiany
Tołpyga biała jest planktonożerna i filtruje pokarm skrzelami: żywi się okrzemkami, glonami, sinicami, detrytusem, bakteriami, wrotkami i drobnymi skorupiakami [1]. Występuje naturalnie w Chinach i wschodniej Syberii, osiąga ok. 1 m i 27 kg, a w Chinach hoduje się ją od lat 50. XX w. [1]. Tołpyga pstra naturalnie występuje w Chinach (od dorzecza Rzeki Perłowej na południu do Heilongjiang na północy), w naturze żywi się głównie zooplanktonem i osiąga do 40 kg [2].
Jak wybierać
Wybieraj świeżą rybę o jędrnym mięsie i nieostrym zapachu, z wiarygodnego źródła. Tołpyga filtruje plankton [1][2], więc jakość mięsa zależy od wody, w której żyła; w użytych źródłach nie ma danych o kontroli zanieczyszczeń w polskich stawach.
FAQ
Tołpyga — co to za ryba?
Czym różni się tołpyga biała od pstrej?
Co je tołpyga?
Źródła
- FAO — Cultured Aquatic Species Information Programme: Hypophthalmichthys molitrix (silver carp) — karta gatunku (FAO)
- FAO — Cultured Aquatic Species Information Programme: Hypophthalmichthys nobilis (bighead carp) — karta gatunku (FAO)
- USDA/NISIC — Silver carp fact sheet — karta gatunku
- Kaliniak A., Florek M., Skałecki P. Profil kwasów tłuszczowych mięsa, ikry i wątroby ryb. Żywność. Nauka. Technologia. Jakość 2015, 2(99) — przegląd literatury
