W skrócie
Przecier pomidorowy to przetarte, zwykle podgotowane pomidory (w sklepach także jako passata), używane jako baza sosów i zup. Obróbka cieplna zwiększa dostępność likopenu, barwnika pomidorów, a tłuszcz w posiłku poprawia jego wchłanianie [1].
- Po angielsku
- tomato puree, passata
- Inne nazwy
- passata, sos pomidorowy (baza), pulpa pomidorowa
- Kategoria
- Inne
- Kalorie
- 38 kcal w 100 g
- Najlepiej zbadane działanie
- Obróbka cieplna zwiększa dostępność likopenu z pomidorów Umiarkowane
- Dla psa
- W umiarkowanych ilościach
Wartości odżywcze przecieru pomidorowego
| Składnik | Wartość w 100 g | % RWS |
|---|---|---|
| Wartość energetyczna | 38 kcal | — |
| Białko | 1,6 g | — |
| Tłuszcz | 0,21 g | — |
| w tym kwasy nasycone | 0,03 g | — |
| Węglowodany przyswajalne | 7,1 g | — |
| w tym cukry | 4,8 g | — |
| Błonnik | 1,9 g | — |
| Woda | 87,9 g | — |
| Wapń | 18 mg | 2% |
| Żelazo | 1,8 mg | 13% |
| Magnez | 23 mg | 6% |
| Fosfor | 40 mg | 6% |
| Potas | 439 mg | 22% |
| Sód | 28 mg | — |
| Cynk | 0,36 mg | 4% |
| Miedź | 0,29 mg | 29% |
| Mangan | 0,17 mg | 8% |
| Selen | 0,7 µg | 1% |
| Witamina C | 10,6 mg | 13% |
| Tiamina (B1) | 0,03 mg | 2% |
| Ryboflawina (B2) | 0,08 mg | 6% |
| Niacyna (B3) | 1,5 mg | 9% |
| Witamina B6 | 0,13 mg | 9% |
| Kwas foliowy | 11 µg | 6% |
| Witamina B12 | 0 µg | 0% |
| Witamina A | 26 µg | 3% |
| Witamina E | 2 mg | 16% |
| Witamina D | 0 µg | 0% |
| Witamina K | 3,4 µg | 5% |
Wyróżnienie oznacza co najmniej 15% RWS w 100 g — „znaczącą ilość” wg załącznika XIII rozporządzenia (UE) nr 1169/2011 (od tej zawartości wolno mówić o „źródle” składnika; „wysoka zawartość” to co najmniej 30%). RWS dla osoby dorosłej wg tego załącznika. Węglowodany podajemy jako przyswajalne (ogółem minus błonnik). Dane o składzie: USDA FoodData Central, SR Legacy, NDB 11547, domena publiczna.
Na co pomaga przecier pomidorowy? Działanie i badania
Przetwory pomidorowe (przecier, koncentrat, sos, ketchup) zawierają najwięcej likopenu, bo pod wpływem temperatury przechodzi on w postać lepiej wchłanianą [2]. Obróbka cieplna zwiększa bioaccessibility (dostępność biologiczną) likopenu, czyli możliwość jego uwolnienia z miąższu w przewodzie pokarmowym, a tłuszcz w posiłku znacząco zwiększa wchłanianie [1]. W świeżych owocach ośmiu odmian polskich pomidorów gruntowych średnia zawartość likopenu wynosiła ok. 7 mg/100 g, od 2,6 do 12 mg/100 g zależnie od odmiany [2]. Źródła nie rozstrzygają, czy ma to wymierny wpływ na zdrowie.
| Efekt | Siła dowodów | Źródła |
|---|---|---|
| Obróbka cieplna zwiększa dostępność likopenu z pomidorów | Umiarkowane | [1] |
| Tłuszcz w posiłku zwiększa wchłanianie likopenu | Umiarkowane | [1] |
Umiarkowane — Pojedyncze badania kliniczne lub spójne badania obserwacyjne.
Jak stosować: formy i ilość
| Forma | Jak stosować |
|---|---|
| Przecier gładki (passata) | przetarte pomidory bez skórek i pestek, płynny |
| Przecier gęsty | częściej zagęszczony, bliżej koncentratu |
| Koncentrat pomidorowy | mocno zagęszczony, dodaje się go w małych ilościach |
Przecier pomidorowy w kuchni
Przecier pomidorowy jest bazą sosów do makaronu i pizzy, zup, leczo i gulaszy. Do dań dodaje się go na początku duszenia, a odrobina oliwy lub innego tłuszczu poprawia wchłanianie likopenu [1].
Przecier pomidorowy a choroby i diety
| Stan lub dieta | Ocena | Co warto wiedzieć |
|---|---|---|
| Refluks i zgaga | Brak danych | Brak danych w użytych źródłach; reakcje bywają indywidualne. |
| Dieta niskohistaminowa | Brak danych | Brak danych w użytych źródłach. |
Przecier pomidorowy dla psa, kota i innych zwierząt
| Zwierzę | Ocena | Co warto wiedzieć |
|---|---|---|
| Pies | W umiarkowanych ilościach | ASPCA: dojrzały owoc pomidora jest nietoksyczny, ale części zielone rośliny zawierają solaninę [4]; przetwory z cebulą lub czosnkiem (Allium) są szkodliwe, a nadmiar soli grozi zaburzeniami elektrolitów [3]. |
| Kot | Ostrożnie | Nie podawaj przetworów z cebulą lub czosnkiem — koty są wrażliwsze na Allium [3]; dojrzały pomidor jest nietoksyczny, zielone części rośliny nie [4]. |
W razie objawów po zjedzeniu skontaktuj się z lekarzem weterynarii.
Przechowywanie przecieru pomidorowego
Nieotwarty przecier trzymaj w suchym, chłodnym miejscu do daty podanej na opakowaniu. Po otwarciu przełóż do szczelnego pojemnika i trzymaj w lodówce; można go też zamrozić w porcjach.
Jak wybierać
Na etykiecie sprawdź skład: dobry przecier zawiera same pomidory, ewentualnie sól lub kwas cytrynowy; wersje z dodatkiem cukru i dużą ilością soli to kwestia gustu. Autorzy polskiego badania apelują, by producenci podawali na opakowaniach zawartość likopenu [2].
FAQ
Czym różni się przecier od koncentratu pomidorowego?
Przecier pomidorowy po angielsku?
Czy przecier pomidorowy jest zdrowy?
Czy można zrobić przecier w domu?
Źródła
- Anese M. i in. Lycopene bioaccessibility and bioavailability from processed foods. Journal of Scientific & Industrial Research 2013;72:543-547 — przegląd
- Zalewska-Korona M. i in. Wartość odżywcza i prozdrowotna owoców pomidora gruntowego. Bromatologia i Chemia Toksykologiczna 2013 — artykuł naukowy
- ASPCA — People foods to avoid feeding your pets — baza danych
- ASPCA — Tomato plant — baza danych
