W skrócie
Schab to chude mięso z grzbietu świni, jedna z najczęściej jedzonych w Polsce części wieprzowiny. Wg bazy produktów zawiera około 120 kcal i 21 g białka w 100 g [2]. Jako mięso czerwone zaliczany jest do produktów, których nadmiar wiąże się z ryzykiem raka jelita grubego [1].
- Po angielsku
- pork loin
- Inne nazwy
- schab wieprzowy, polędwica schabowa
- Kategoria
- Ryby i mięso
- Kalorie
- 198 kcal w 100 g
- W ciąży
- W umiarkowanych ilościach
- Dla psa
- Brak danych
Wartości odżywcze schabu
| Składnik | Wartość w 100 g | % RWS |
|---|---|---|
| Wartość energetyczna | 198 kcal | — |
| Białko | 19,7 g | — |
| Tłuszcz | 12,6 g | — |
| w tym kwasy nasycone | 4,4 g | — |
| Węglowodany przyswajalne | 0 g | — |
| w tym cukry | 0 g | — |
| Błonnik | 0 g | — |
| Woda | 66,9 g | — |
| Wapń | 18 mg | 2% |
| Żelazo | 0,79 mg | 6% |
| Magnez | 21 mg | 6% |
| Fosfor | 197 mg | 28% |
| Potas | 356 mg | 18% |
| Sód | 50 mg | — |
| Cynk | 1,7 mg | 17% |
| Miedź | 0,06 mg | 6% |
| Mangan | 0,01 mg | 1% |
| Selen | 33,2 µg | 60% |
| Witamina C | 0,6 mg | 1% |
| Tiamina (B1) | 0,9 mg | 82% |
| Ryboflawina (B2) | 0,25 mg | 18% |
| Niacyna (B3) | 4,6 mg | 29% |
| Witamina B6 | 0,47 mg | 34% |
| Kwas foliowy | 1 µg | 0% |
| Witamina B12 | 0,53 µg | 21% |
| Witamina A | 2 µg | 0% |
| Witamina E | 0,21 mg | 2% |
| Witamina D | 0,5 µg | 10% |
| Witamina K | 0 µg | 0% |
Wyróżnienie oznacza co najmniej 15% RWS w 100 g — „znaczącą ilość” wg załącznika XIII rozporządzenia (UE) nr 1169/2011 (od tej zawartości wolno mówić o „źródle” składnika; „wysoka zawartość” to co najmniej 30%). RWS dla osoby dorosłej wg tego załącznika. Węglowodany podajemy jako przyswajalne (ogółem minus błonnik). Dane o składzie: USDA FoodData Central, SR Legacy, NDB 10020, domena publiczna.
Na co pomaga schab? Działanie i badania
Schab zawiera około 21 g białka i 3 g tłuszczu w 100 g, co czyni go stosunkowo chudym mięsem [2]. Międzynarodowa Agencja Badań nad Rakiem (IARC) zalicza czerwone mięso, w tym wieprzowinę, do grupy 2A („prawdopodobnie rakotwórcze”), ale związek przyczynowy nie jest ustalony [1]. Gdyby był przyczynowy, każde 100 g czerwonego mięsa dziennie zwiększałoby ryzyko raka jelita grubego o około 17% [1]. Przetworzone mięso, np. wędliny, IARC zalicza do grupy 1 („rakotwórcze”) [1].
| Efekt | Siła dowodów | Źródła |
|---|---|---|
| Spożycie czerwonego mięsa a ryzyko raka jelita grubego | Ograniczone | [1] |
| Schab jako źródło białka i chude mięso (dane z bazy produktów) | Ograniczone | [2] |
Ograniczone — Badania wstępne, na zwierzętach lub w probówce.
Schab w kuchni
Schab nadaje się do pieczenia w całości, duszenia, smażenia w plastrach (kotlet) i gotowania. Chude mięso łatwo wysuszyć, dlatego piecz je w rękawie lub folii, a duś w sosie. Świeżą wieprzowinę (stek, kotlet, pieczeń) gotuj do temperatury wewnętrznej co najmniej 63 °C (145 °F), sprawdzonej termometrem, i odstaw na co najmniej 3 minuty przed krojeniem [3].
Schab w ciąży, dla dzieci i seniorów
| Grupa | Ocena | Co warto wiedzieć |
|---|---|---|
| Ciąża | W umiarkowanych ilościach | Tylko dobrze wypieczony schab, do co najmniej 63 °C (145 °F) [3]; unikaj surowego i niedopieczonego mięsa. |
| Karmienie piersią | Brak danych | Brak danych w sprawdzonych źródłach; obowiązują zasady bezpiecznej obróbki [3]. |
| Dzieci | Brak danych | Brak danych w sprawdzonych źródłach; obowiązują zasady bezpiecznej obróbki [3]. |
| Seniorzy | Brak danych | Brak danych w sprawdzonych źródłach; obowiązują zasady bezpiecznej obróbki [3]. |
Schab a choroby i diety
| Stan lub dieta | Ocena | Co warto wiedzieć |
|---|---|---|
| Dna moczanowa | Po konsultacji z lekarzem | Ilość mięsa w diecie ustal z lekarzem lub dietetykiem. |
| Choroby nerek | Po konsultacji z lekarzem | Ilość białka w diecie ustala lekarz lub dietetyk. |
| Cukrzyca | Bezpieczne | Schab nie zawiera węglowodanów wg bazy produktów [2]; dieta zależy od całego jadłospisu. |
| Odchudzanie | W umiarkowanych ilościach | To mięso stosunkowo chude (ok. 120 kcal w 100 g) [2]; liczy się wielkość porcji i sposób przygotowania. |
| Dieta ketogeniczna | Bezpieczne | Baza produktów podaje 0 g węglowodanów w 100 g [2]. |
Przeciwwskazania i skutki uboczne
Świeża wieprzowina nie może być niedogotowana: pasożyt Trichinella spiralis, wywołujący włośnicę, zabija się, gotując mięso do co najmniej 63 °C (145 °F) [3]. Osoby z dną moczanową lub chorobami nerek powinny ustalić ilość mięsa z lekarzem. Ogranicz też mięso czerwone, jeśli zaleca to lekarz lub dietetyk [1].
Schab dla psa, kota i innych zwierząt
| Zwierzę | Ocena | Co warto wiedzieć |
|---|---|---|
| Pies | Brak danych | ASPCA nie opisuje wieprzowiny, ale ostrzega przed surowym mięsem (bakterie) i kośćmi (uszkodzenia i niedrożność przewodu pokarmowego) oraz cebulą i czosnkiem [4]. |
| Kot | Brak danych | ASPCA nie opisuje wieprzowiny, ale ostrzega przed surowym mięsem, kośćmi oraz cebulą i czosnkiem (koty są bardziej wrażliwe) [4]. |
W razie objawów po zjedzeniu skontaktuj się z lekarzem weterynarii.
Przechowywanie schabu
Surową wieprzowinę (pieczeń, kotlety) trzymaj w lodówce w temperaturze 4 °C lub niższej i zużyj w ciągu 3–5 dni albo zamroź [3]. W zamrażarce (−18 °C) schab zachowuje jakość 4–6 miesięcy [3]. Rozmrażaj w lodówce, w zimnej wodzie w szczelnym worku lub w mikrofalówce, nigdy w temperaturze pokojowej [3]. Mięso rozmrożone w lodówce zużyj w ciągu 3–5 dni [3].
Jak wybierać
Przy zakupie sprawdzaj datę przydatności i stan opakowania oraz wybieraj mięso z cienką warstwą tłuszczu.
FAQ
Ile kalorii ma schab?
Czy schab jest zdrowy?
Jak zrobić, żeby schab nie był suchy?
Schab po angielsku?
Źródła
- IARC — Q&A on the carcinogenicity of the consumption of red meat and processed meat (Monographs Vol. 114) — omówienie
- FatSecret Polska — Schab (wartości odżywcze) — baza danych
- Fresh Pork from Farm to Table — USDA FSIS — omówienie
- People Foods to Avoid Feeding Your Pets — ASPCA — omówienie