W skrócie
Rdest to rodzaj roślin, z których w ziołolecznictwie najczęściej stosuje się rdest ptasi (Polygonum aviculare), a w badaniach naukowych także rdest japoński (Reynoutria japonica). Dla ziela rdestu ptasiego EMA uznała zastosowanie tradycyjne przy objawach przeziębienia, łagodnych stanach zapalnych jamy ustnej i gardła oraz drobnych dolegliwościach dróg moczowych, bez potwierdzenia w badaniach klinicznych [1].
- Nazwa łacińska
- Polygonum aviculare L.
- Po angielsku
- knotgrass
- Inne nazwy
- rdest ptasi, ziele rdestu, ptasi rdest, rdest japoński (Reynoutria japonica), rdestowiec
- Kategoria
- Zioła i rośliny
- W ciąży
- Po konsultacji z lekarzem
- Dla psa
- Brak danych
Na co pomaga rdest? Działanie i badania
EMA zalicza ziele rdestu ptasiego do tradycyjnych produktów leczniczych: stosuje się je u dorosłych i młodzieży powyżej 12 lat przy objawach przeziębienia, łagodnym zapaleniu jamy ustnej i gardła oraz dla zwiększenia ilości oddawanego moczu w drobnych dolegliwościach dróg moczowych [1]. Podstawą jest tradycyjne stosowanie, a nie badania kliniczne; w badaniach laboratoryjnych zaobserwowano działanie przeciwzapalne i przeciwbakteryjne [1]. Rdest japoński (Reynoutria japonica) to inny gatunek, bogaty w resweratrol, emodynę i poligdynę, których działanie badano głównie na komórkach i zwierzętach [2].
| Efekt | Siła dowodów | Źródła |
|---|---|---|
| Objawy przeziębienia (rdest ptasi) | Ograniczone | [1] |
| Łagodne zapalenie jamy ustnej i gardła | Ograniczone | [1] |
| Zwiększenie diurezy w drobnych dolegliwościach dróg moczowych | Ograniczone | [1] |
| Działanie przeciwzapalne i przeciwutleniające rdestu japońskiego | Ograniczone | [2] |
Ograniczone — Badania wstępne, na zwierzętach lub w probówce.
Jak stosować: formy i ilość
| Forma | Jak stosować |
|---|---|
| Ziele suszone (rdest ptasi) | do naparów i płukanek |
| Napar | tradycyjnie ziele zalewane gorącą wodą; zgodnie z monografią EMA [1] |
| Odwar do płukania jamy ustnej | stosowany miejscowo [1] |
| Wyciąg z rdestu japońskiego | źródło resweratrolu, w badaniach laboratoryjnych [2] |
Ile rdestu dziennie i kiedy
Dla rdestu ptasiego EMA zaleca stosowanie u dorosłych i młodzieży powyżej 12 lat, a przy objawach utrzymujących się dłużej niż tydzień (przeziębienie, gardło) lub dwa tygodnie (drogi moczowe) należy skonsultować się z lekarzem [1]. Dokładną dawkę ustal na podstawie ulotki produktu leczniczego lub z farmaceutą.
Rdest w ciąży, dla dzieci i seniorów
| Grupa | Ocena | Co warto wiedzieć |
|---|---|---|
| Ciąża | Po konsultacji z lekarzem | Brak wystarczających danych o bezpieczeństwie [1]. |
| Karmienie piersią | Po konsultacji z lekarzem | Brak wystarczających danych [1]. |
| Dzieci | Unikać | Monografia EMA dotyczy dorosłych i młodzieży powyżej 12 lat [1]. |
| Seniorzy | W umiarkowanych ilościach | Zgodnie z monografią; przy lekach moczopędnych skonsultuj z lekarzem. |
Przeciwwskazania i skutki uboczne
W czasie oceny EMA nie zgłoszono działań niepożądanych rdestu ptasiego, ale brakuje danych o ciąży, karmieniu piersią i dzieciach poniżej 12 lat, więc nie zaleca się ich w tych grupach [1]. Rdestu nie stosuj jako samodzielnego leczenia infekcji dróg moczowych — przy objawach trwających ponad dwa tygodnie lub z gorączką, krwią w moczu czy bólem lędźwi idź do lekarza [1].
Interakcje z lekami
| Lek lub grupa leków | Możliwa interakcja |
|---|---|
| Leki moczopędne | brak potwierdzonych danych, ale możliwe jest dodatkowe działanie moczopędne; skonsultuj z lekarzem lub farmaceutą [1] |
Rdest dla psa, kota i innych zwierząt
| Zwierzę | Ocena | Co warto wiedzieć |
|---|---|---|
| Pies | Brak danych | Brak wiarygodnych danych. |
| Kot | Brak danych | Brak wiarygodnych danych. |
| Kury | Brak danych | Brak wiarygodnych danych. |
W razie objawów po zjedzeniu skontaktuj się z lekarzem weterynarii.
Uprawa, pochodzenie i odmiany
Rdest ptasi to pospolita roślina jednoroczna, rosnąca na ścieżkach i polach, odporna na deptanie. Rdest japoński jest natomiast gatunkiem inwazyjnym w Polsce, a jego zwalczanie jest trudne [2]. Nie sadź go w ogrodzie; wiele rdestów (np. rdest wężownik, rdest ziemnowodny) to dziko rosnące gatunki wilgotnych miejsc.
FAQ
Rdest ptasi na co pomaga?
Czy rdest japoński jest jadalny?
Rdest chwast?
Rdest po angielsku?
Źródła
- EMA — Polygoni avicularis herba (knotgrass herb), monografia HMPC — monografia
- New Approaches on Japanese Knotweed (Fallopia japonica) Bioactive Compounds — przegląd — przegląd