W skrócie
Kiełki rzodkiewki to kilkudniowe siewki rzodkiewki (Raphanus sativus), jadane zwykle na surowo do kanapek i sałatek. Zawierają dużo glukozynolanów, głównie w postaci sulforafenu [2], ale korzyści zdrowotnych u ludzi nie zbadano. CDC zaleca, by dzieci, seniorzy, kobiety w ciąży i osoby z osłabioną odpornością unikały surowych kiełków, także rzodkiewki [1].
- Nazwa łacińska
- Raphanus sativus
- Po angielsku
- radish sprouts
- Inne nazwy
- kiełki rzodkiewki zwyczajnej
- Kategoria
- Owoce i warzywa
- Kalorie
- 43 kcal w 100 g
- W ciąży
- Unikać
- Dla psa
- Brak danych
Wartości odżywcze kiełków rzodkiewki
| Składnik | Wartość w 100 g | % RWS |
|---|---|---|
| Wartość energetyczna | 43 kcal | — |
| Białko | 3,8 g | — |
| Tłuszcz | 2,5 g | — |
| w tym kwasy nasycone | 0,77 g | — |
| Węglowodany przyswajalne | 3,6 g | — |
| Woda | 90,1 g | — |
| Wapń | 51 mg | 6% |
| Żelazo | 0,86 mg | 6% |
| Magnez | 44 mg | 12% |
| Fosfor | 113 mg | 16% |
| Potas | 86 mg | 4% |
| Sód | 6 mg | — |
| Cynk | 0,56 mg | 6% |
| Miedź | 0,12 mg | 12% |
| Mangan | 0,26 mg | 13% |
| Selen | 0,6 µg | 1% |
| Witamina C | 28,9 mg | 36% |
| Tiamina (B1) | 0,1 mg | 9% |
| Ryboflawina (B2) | 0,1 mg | 7% |
| Niacyna (B3) | 2,9 mg | 18% |
| Witamina B6 | 0,28 mg | 20% |
| Kwas foliowy | 95 µg | 48% |
| Witamina B12 | 0 µg | 0% |
| Witamina A | 20 µg | 2% |
| Witamina D | 0 µg | 0% |
Wyróżnienie oznacza co najmniej 15% RWS w 100 g — „znaczącą ilość” wg załącznika XIII rozporządzenia (UE) nr 1169/2011 (od tej zawartości wolno mówić o „źródle” składnika; „wysoka zawartość” to co najmniej 30%). RWS dla osoby dorosłej wg tego załącznika. Węglowodany podajemy jako przyswajalne (ogółem minus błonnik). Dane o składzie: USDA FoodData Central, SR Legacy, NDB 11676, domena publiczna.
Na co pomaga kiełki rzodkiewki? Działanie i badania
Kiełki rzodkiewki są bogate w glukozynolany: w badaniu laboratoryjnym po 14 dniach przechowywania ich całkowita zawartość była co najmniej ośmiokrotnie wyższa niż w dojrzałych korzeniach rzodkiewki [2]. Głównym izotiocyjanianem był sulforafen (ok. 84% izotiocyjanianów; to inny związek niż sulforafan z brokułów) [2]. Badanie nie obejmowało ludzi, a autorzy podkreślają potrzebę badań klinicznych [2], więc nie pozwala wnioskować o korzyściach zdrowotnych.
| Efekt | Siła dowodów | Źródła |
|---|---|---|
| Wysoka zawartość glukozynolanów i sulforafenu w kiełkach | Ograniczone | [2] |
| Korzyści zdrowotne u ludzi | Niepotwierdzone | [2] |
Ograniczone — Badania wstępne, na zwierzętach lub w probówce. Niepotwierdzone — Badania nie potwierdziły efektu albo go nie badano.
Kiełki rzodkiewki w kuchni
Kiełki rzodkiewki mają ostry, rzodkiewkowy smak; dodaje się je na kanapki i do sałatek. CDC zaleca dokładne ugotowanie kiełków, aby zmniejszyć ryzyko zachorowania [1].
Kiełki rzodkiewki w ciąży, dla dzieci i seniorów
| Grupa | Ocena | Co warto wiedzieć |
|---|---|---|
| Ciąża | Unikać | CDC zaleca unikanie surowych kiełków [1]; ugotowane są bezpieczniejsze [1]. |
| Karmienie piersią | Brak danych | Brak danych w źródłach. |
| Dzieci | Unikać | Surowych kiełków powinny unikać dzieci [1]. |
| Seniorzy | Unikać | Surowych kiełków powinny unikać osoby starsze [1]. |
Kiełki rzodkiewki a choroby i diety
| Stan lub dieta | Ocena | Co warto wiedzieć |
|---|---|---|
| Dieta niskohistaminowa | Brak danych | Brak wiarygodnych danych. |
Przeciwwskazania i skutki uboczne
Dzieci, osoby starsze, kobiety w ciąży i osoby z osłabioną odpornością powinny unikać surowych kiełków każdego rodzaju, także rzodkiewki [1]. Dokładne ugotowanie zmniejsza ryzyko zachorowania [1]. W badaniu laboratoryjnym w kiełkach rzodkiewki po 14 dniach w lodówce liczba pleśni i drożdży znacząco wzrosła [2].
Kiełki rzodkiewki dla psa, kota i innych zwierząt
| Zwierzę | Ocena | Co warto wiedzieć |
|---|---|---|
| Pies | Brak danych | Brak danych w źródłach. |
| Kot | Brak danych | Brak danych w źródłach. |
W razie objawów po zjedzeniu skontaktuj się z lekarzem weterynarii.
Przechowywanie kiełków rzodkiewki
Autorzy badania zalecają przechowywanie kiełków w temperaturze 4–5 °C [2]. Po 14 dniach rosły w nich pleśnie i drożdże, a zawartość izotiocyjanianów spadała o ponad 90% [2], więc zjedz je szybko po zakupie.
FAQ
Kiełki rzodkiewki po angielsku?
Czy kiełki rzodkiewki można jeść na surowo?
Jak długo można przechowywać kiełki rzodkiewki?
Źródła
- CDC — Advice to consumers on sprouts (archiwum) — zalecenia instytucji zdrowia publicznego
- Baenas N. i in. Broccoli and radish sprouts are safe and rich in bioactive phytochemicals. Postharvest Biology and Technology 127 — badanie laboratoryjne
