W skrócie
Bylica roczna (Artemisia annua) to roślina z Azji, z której wyizolowano artemizyninę — substancję stosowaną w leczeniu malarii [3]. Światowa Organizacja Zdrowia nie zaleca jednak herbat ani kapsułek z samej rośliny do leczenia i zapobiegania malarii [1].
- Nazwa łacińska
- Artemisia annua L.
- Po angielsku
- sweet wormwood, sweet Annie, annual mugwort
- Inne nazwy
- bylica jednoroczna, qinghao
- Kategoria
- Zioła i rośliny
- Najlepiej zbadane działanie
- Artemizynina i pochodne leczą malarię (jako leki, nie napar) Silne
- W ciąży
- Po konsultacji z lekarzem
- Dla psa
- Brak danych
Na co pomaga bylica roczna? Działanie i badania
Artemizynina, pochodna bylicy rocznej, jest podstawą terapii skojarzonych opartych na artemizyninie (ACT), które WHO uznaje za najskuteczniejsze leczenie malarii wywołanej przez Plasmodium falciparum [2]. Surowiec roślinny to co innego: WHO nie popiera stosowania herbat, tabletek ani kapsułek z bylicy rocznej, bo zawartość substancji czynnej jest niestała i zwykle zbyt mała, a taka praktyka może sprzyjać oporności pasożyta [1]. Nie traktuj więc naparu z bylicy jako leku na malarię.
| Efekt | Siła dowodów | Źródła |
|---|---|---|
| Artemizynina i pochodne leczą malarię (jako leki, nie napar) | Silne | [2][3] |
| Napar lub surowiec roślinny jako leczenie lub profilaktyka malarii | Niepotwierdzone | [1] |
Silne — Spójne wyniki przeglądów systematycznych lub wielu badań klinicznych u ludzi. Niepotwierdzone — Badania nie potwierdziły efektu albo go nie badano.
Jak stosować: formy i ilość
| Forma | Jak stosować |
|---|---|
| Leki z artemizyniną (ACT) | tylko preparaty farmaceutyczne zalecane przez lekarza [2] |
| Herbata, kapsułki z ziela | WHO nie zaleca stosowania ich przeciw malarii [1] |
Ile bylicy rocznej dziennie i kiedy
Nie podajemy dawek. Leczenie malarii wymaga rozpoznania i leków zalecanych przez lekarza, a dobór zależy m.in. od typu malarii, wieku lub masy ciała oraz ciąży [2].
Bylica roczna w ciąży, dla dzieci i seniorów
| Grupa | Ocena | Co warto wiedzieć |
|---|---|---|
| Ciąża | Po konsultacji z lekarzem | Brak podstaw do stosowania naparów; malarię w ciąży leczy lekarz [2]. |
| Karmienie piersią | Po konsultacji z lekarzem | Brak danych o naparach. |
| Dzieci | Po konsultacji z lekarzem | Nie podawaj naparów z bylicy. |
| Seniorzy | Po konsultacji z lekarzem | Brak danych o naparach. |
Przeciwwskazania i skutki uboczne
Samodzielne leczenie malarii naparem z bylicy rocznej jest niebezpieczne, ponieważ dawka substancji czynnej jest nieprzewidywalna [1]. Przy gorączce po pobycie w strefie malarycznej zgłoś się niezwłocznie do lekarza.
Bylica roczna dla psa, kota i innych zwierząt
| Zwierzę | Ocena | Co warto wiedzieć |
|---|---|---|
| Pies | Brak danych | Brak pewnych danych. |
| Kot | Brak danych | Brak pewnych danych. |
W razie objawów po zjedzeniu skontaktuj się z lekarzem weterynarii.
Uprawa, pochodzenie i odmiany
Bylica roczna pochodzi z umiarkowanej Azji, a w wielu krajach jest zdziczała [3]. To roślina jednoroczna, uprawiana z nasion.
FAQ
Bylica roczna po angielsku?
Czy herbata z bylicy rocznej leczy malarię?
Skąd pochodzi artemizynina?
Źródła
- WHO — The use of non-pharmaceutical forms of Artemisia (2019) — omówienie
- WHO — Malaria (fact sheet) — omówienie
- Wikipedia — Artemisia annua (nazwy, pochodzenie) — baza danych
