W skrócie
Brukiew (Brassica napus, grupa Napobrassica) to jadalny korzeń o żółtym miąższu, powstały z krzyżówki kapusty i rzepy. Jada się ją gotowaną, w purée, zupach i potrawkach [1][2].
- Nazwa łacińska
- Brassica napus
- Po angielsku
- rutabaga, swede
- Inne nazwy
- karpiel, Swedish turnip
- Kategoria
- Owoce i warzywa
- Kalorie
- 37 kcal w 100 g
Wartości odżywcze brukwi
| Składnik | Wartość w 100 g | % RWS |
|---|---|---|
| Wartość energetyczna | 37 kcal | — |
| Białko | 1,1 g | — |
| Tłuszcz | 0,16 g | — |
| w tym kwasy nasycone | 0,03 g | — |
| Węglowodany przyswajalne | 6,3 g | — |
| w tym cukry | 4,5 g | — |
| Błonnik | 2,3 g | — |
| Woda | 89,4 g | — |
| Wapń | 43 mg | 5% |
| Żelazo | 0,44 mg | 3% |
| Magnez | 20 mg | 5% |
| Fosfor | 53 mg | 8% |
| Potas | 305 mg | 15% |
| Sód | 12 mg | — |
| Cynk | 0,24 mg | 2% |
| Miedź | 0,03 mg | 3% |
| Mangan | 0,13 mg | 7% |
| Selen | 0,7 µg | 1% |
| Witamina C | 25 mg | 31% |
| Tiamina (B1) | 0,09 mg | 8% |
| Ryboflawina (B2) | 0,04 mg | 3% |
| Niacyna (B3) | 0,7 mg | 4% |
| Witamina B6 | 0,1 mg | 7% |
| Kwas foliowy | 21 µg | 10% |
| Witamina B12 | 0 µg | 0% |
| Witamina A | 0 µg | 0% |
| Witamina E | 0,3 mg | 2% |
| Witamina D | 0 µg | 0% |
| Witamina K | 0,3 µg | 0% |
Wyróżnienie oznacza co najmniej 15% RWS w 100 g — „znaczącą ilość” wg załącznika XIII rozporządzenia (UE) nr 1169/2011 (od tej zawartości wolno mówić o „źródle” składnika; „wysoka zawartość” to co najmniej 30%). RWS dla osoby dorosłej wg tego załącznika. Węglowodany podajemy jako przyswajalne (ogółem minus błonnik). Dane o składzie: USDA FoodData Central, SR Legacy, NDB 11435, domena publiczna.
Brukiew w kuchni
Brukiew gotuje się i miażdży, często z ziemniakami lub masłem i pieprzem, dodaje do zup, gulaszy i zapiekanek [2]. W Finlandii podaje się ją surową, cienko pokrojoną w słupki, jako sałatkę [2]. Liście można jeść jak zielone warzywo, a korzenie i części nadziemne są też paszą dla zwierząt [2]. Po ugotowaniu ma słodki, orzechowy smak i kremowy żółty miąższ [1].
Uprawa, pochodzenie i odmiany
Brukiew wysiewa się wprost do gruntu od późnej wiosny do wczesnego lata, na stanowisku słonecznym, w wilgotnej, przepuszczalnej, żyznej glebie [1]. Rośliny przerzedza się do 20–25 cm, a korzenie dojrzewają powoli, nawet do sześciu miesięcy [1]. Uprawę zagrażają m.in. kiła kapusty, śmietka kapuściana i pchełki ziemne [1]. Przesuszenie powoduje pękanie lub gorzknienie korzeni [1].
Przechowywanie brukwi
Dojrzałe korzenie mogą zostać w gruncie do zimy, a przed mrozem chroni je okrycie ze słomy, agrowłókniny lub osłon [1]. W zimnych regionach lub na podmokłej glebie wykopuje się je późną jesienią i przechowuje w wilgotnym piasku w pomieszczeniu bez mrozu [1]. W Kanadzie brukiew trzyma się kilka miesięcy w chłodnym miejscu lub piwnicy [2].
Jak wybierać
Wybieraj korzenie jędrne, ciężkie w stosunku do rozmiaru, bez pęknięć i miękkich plam. Pękanie lub gorycz korzeni bywa skutkiem suszy w czasie uprawy [1]. Brukiew jest z natury lekko gorzkawa przez glukozynolany [2].
FAQ
Źródła
- RHS — Swede: grow your own — omówienie
- Wikipedia — Rutabaga (pochodzenie, nazwy, zastosowanie kulinarne) — omówienie