W skrócie
Wierzba iwa (Salix caprea) to krzew lub niewielkie drzewo, znane z wczesnych, puszystych kotek. W medycynie ludowej kory wierzb używano przy bólu i gorączce, lecz właściwości samej wierzby iwy nie zostały zbadane na ludziach [2].
- Nazwa łacińska
- Salix caprea L.
- Po angielsku
- goat willow
- Inne nazwy
- iwa, wierzba kozia, kotki wierzbowe
- Kategoria
- Zioła i rośliny
- Najlepiej zbadane działanie
- Łagodzi ból pleców i stawów (kora innych gatunków wierzby, nie iwy) Umiarkowane
- W ciąży
- Po konsultacji z lekarzem
Na co pomaga wierzba iwa? Działanie i badania
Dla wierzby iwy nie ma badań klinicznych — jej działanie opisano wyłącznie w badaniach laboratoryjnych i na zwierzętach [2]. W przeglądzie rodzaju Salix wyciąg z kwiatostanów wierzby iwy wykazał działanie antyoksydacyjne in vitro i zmniejszał uszkodzenie wątroby u myszy, ale to nie przekłada się na zalecenia dla ludzi [2]. Udokumentowane zastosowanie przeciwbólowe dotyczy innych gatunków, przede wszystkim wierzby purpurowej, kruchej i szarej, których kora ma monografię Europejskiej Agencji Leków [1].
| Efekt | Siła dowodów | Źródła |
|---|---|---|
| Łagodzi ból pleców i stawów (kora innych gatunków wierzby, nie iwy) | Umiarkowane | [1] |
| Działanie antyoksydacyjne i ochronne dla wątroby kwiatów wierzby iwy (tylko in vitro i myszy) | Ograniczone | [2] |
Umiarkowane — Pojedyncze badania kliniczne lub spójne badania obserwacyjne. Ograniczone — Badania wstępne, na zwierzętach lub w probówce.
Jak stosować: formy i ilość
| Forma | Jak stosować |
|---|---|
| Kotki (kwiatostany) | ozdobne i pożytek dla pszczół; nie stosuje się ich jako leku |
| Kora | surowiec zielarski pochodzi zwykle z innych gatunków wierzby [1] |
Wierzba iwa w ciąży, dla dzieci i seniorów
| Grupa | Ocena | Co warto wiedzieć |
|---|---|---|
| Ciąża | Po konsultacji z lekarzem | EMA zabrania preparatów z kory wierzby w III trymestrze [1]; dla wierzby iwy brak danych. |
| Dzieci | Unikać | Preparatów z kory wierzby nie podaje się dzieciom ani młodzieży [1]. |
Przeciwwskazania i skutki uboczne
Kora wierzb zawiera pochodne salicylanów, dlatego monografia EMA wyklucza jej stosowanie przy nadwrażliwości na salicylany i NSAID, astmie salicylanowej, wrzodach żołądka, ciężkich chorobach wątroby i nerek oraz zaburzeniach krzepnięcia [1]. Nie dotyczy to bezpośrednio wierzby iwy, ale nie ma danych, które pozwalałyby uznać ją za bezpieczniejszą. Nie stosuj preparatów z kory wierzby samodzielnie bez konsultacji z lekarzem lub farmaceutą.
Interakcje z lekami
| Lek lub grupa leków | Możliwa interakcja |
|---|---|
| Leki przeciwzakrzepowe i NSAID | kora wierzb zawiera salicylany, więc możliwe jest nasilenie działania; zapytaj lekarza [1] |
FAQ
Źródła
- European Medicines Agency — Salicis cortex (monografia HMPC) — monografia
- Tawfeek N. i in. Phytochemistry, Pharmacology and Medicinal Uses of Plants of the Genus Salix: An Updated Review. Frontiers in Pharmacology 2021 — przegląd