W skrócie
Stokrotka pospolita (Bellis perennis) to niska, zimozielona bylina z rodziny astrowatych [3]. Jej kwiaty i liście bywają jedzone, a w ziołolecznictwie ludowym używane do naparów [2]. Przegląd z 2023 roku opisuje działania głównie w badaniach laboratoryjnych i na zwierzętach; ekstraktów ze stokrotki nie zbadano w badaniach klinicznych [1].
- Nazwa łacińska
- Bellis perennis L.
- Po angielsku
- common daisy; English daisy
- Inne nazwy
- stokrotka polna, stokrotka pospolita, bellis
- Kategoria
- Zioła i rośliny
- W ciąży
- Brak danych
- Dla psa
- Brak danych
Na co pomaga stokrotka? Działanie i badania
Przegląd z 2023 roku zestawia ponad 310 składników, klas związków i aktywności, m.in. saponiny triterpenowe, flawonoidy, kwasy fenolowe i składniki olejku eterycznego [1]. Działanie przeciwutleniające, przeciwbakteryjne, przeciwgrzybicze i gojące rany opisano głównie w badaniach in vitro i na gryzoniach [1]. Badania kliniczne z placebo dotyczyły preparatów homeopatycznych, a nie ekstraktów, więc nie pozwalają ocenić skuteczności samej stokrotki [1]. Tradycyjne zastosowania (katar, reumatyzm, rany) opisuje baza roślin, ale nie są to zweryfikowane wskazania [2].
| Efekt | Siła dowodów | Źródła |
|---|---|---|
| Działanie przeciwutleniające (badania laboratoryjne) | Ograniczone | [1] |
| Przyspieszanie gojenia ran (badania na zwierzętach) | Ograniczone | [1] |
| Działanie lecznicze u ludzi (ekstrakty, badania kliniczne) | Niepotwierdzone | [1] |
Ograniczone — Badania wstępne, na zwierzętach lub w probówce. Niepotwierdzone — Badania nie potwierdziły efektu albo go nie badano.
Jak stosować: formy i ilość
| Forma | Jak stosować |
|---|---|
| Świeże kwiaty i młode liście | tradycyjnie jadalne, dodawane do sałatek, zup i kanapek [2] |
| Napar z kwiatów | tradycyjne użycie ludowe, bez potwierdzenia klinicznego [1][2] |
Stokrotka w kuchni
Według bazy roślin jadalnych liście stokrotki można jeść na surowo lub gotowane, a pąki kwiatowe i płatki na surowo; używa się ich w sałatkach, zupach i kanapkach [2]. Opisy smaku są rozbieżne, od łagodnego po lekko cierpki [2]. Zbieraj rośliny z miejsc wolnych od oprysków i zanieczyszczeń.
Stokrotka w ciąży, dla dzieci i seniorów
| Grupa | Ocena | Co warto wiedzieć |
|---|---|---|
| Ciąża | Brak danych | Brak badań bezpieczeństwa leczniczych ekstraktów w przywołanych źródłach [1]. |
| Karmienie piersią | Brak danych | Brak danych w przywołanych źródłach. |
| Dzieci | Brak danych | Brak danych w przywołanych źródłach. |
Przeciwwskazania i skutki uboczne
Przegląd nie zawiera rozdziału o bezpieczeństwie ani toksyczności i nie ma badań bezpieczeństwa leczniczych ekstraktów ze stokrotki u ludzi [1]. Baza roślin nie podaje znanych zagrożeń przy spożyciu jako pokarmu [2]. Osoby uczulone na rośliny astrowate powinny zachować ostrożność, a w razie wątpliwości zapytać lekarza.
Stokrotka dla psa, kota i innych zwierząt
| Zwierzę | Ocena | Co warto wiedzieć |
|---|---|---|
| Pies | Brak danych | ASPCA ogólnie ostrzega, że zjedzenie dowolnego materiału roślinnego może powodować wymioty i zaburzenia żołądkowo-jelitowe; wpisu dla tej rośliny brak. |
| Kot | Brak danych | Brak wpisu o tej roślinie w ASPCA. |
| Koń | Brak danych | Brak danych. |
| Królik | Brak danych | Brak danych. |
W razie objawów po zjedzeniu skontaktuj się z lekarzem weterynarii.
Uprawa, pochodzenie i odmiany
Stokrotka pospolita to zimozielona bylina do ok. 10 cm wysokości, rosnąca w pełnym słońcu lub półcieniu na dobrze przepuszczalnej glebie, bardzo mrozoodporna [3]. Rozmnaża się z nasion lub przez podział kęp po kwitnieniu; usuwanie przekwitłych kwiatów ogranicza samosiew [3]. Często staje się pospolita w trawnikach [2].
Przechowywanie stokrotki
Świeże kwiaty zużywaj od razu lub trzymaj krótko w lodówce. Susz z kwiatów przechowuj w szczelnym pojemniku, w suchym i ciemnym miejscu.
FAQ
Stokrotka pospolita po angielsku?
Czy stokrotki można jeść?
Czy stokrotka ma udowodnione działanie lecznicze?
Jak uprawiać stokrotkę?
Źródła
- Stark T.D. — (Bio)active Compounds in Daisy Flower (Bellis perennis), Molecules 2023 — przegląd
- Plants For A Future — Bellis perennis — baza danych
- RHS — Bellis perennis — baza instytucjonalna
