W skrócie
OPC to oligomeryczne proantocyjanidyny, grupa polifenoli, które jako suplement bada się głównie w postaci ekstraktu z pestek winogron. Przegląd opisany przez NCCIH wskazuje na obniżenie ciśnienia rozkurczowego, ale dane są niejednoznaczne [1].
- Po angielsku
- OPC, oligomeric proanthocyanidins
- Inne nazwy
- oligomeryczne proantocyjanidyny, ekstrakt z pestek winogron
- Kategoria
- Witaminy i suplementy
- W ciąży
- Po konsultacji z lekarzem
Na co pomaga OPC? Działanie i badania
W przeglądzie z 2022 r. obejmującym 19 badań (1080 uczestników) ekstrakt z pestek winogron obniżał ciśnienie rozkurczowe, ale nie skurczowe, a wyniki badań różniły się między sobą [1]. Przegląd 11 badań (536 uczestników) sugerował korzyści dla LDL i trójglicerydów, ale nie dla cholesterolu całkowitego i HDL; NCCIH zastrzega, że wniosków nie należy uznawać za pewne [1]. W 2010 r. EFSA odrzuciła wniosek o oświadczenie zdrowotne dla OPC z pestek winogron (produkt OPC Plus) dotyczące obniżania ryzyka przewlekłej niewydolności żylnej: nie wykazano związku przyczynowo-skutkowego, m.in. z powodu braku badań interwencyjnych u ludzi [2]. W 2021 r. EFSA uznała też dowody za niewystarczające do ustalenia związku przyczynowego między spożyciem ekstraktu z pestek winogron MegaNatural-BP a utrzymaniem prawidłowego ciśnienia krwi, bo nie wykazano wiarygodnego mechanizmu u ludzi [3]. Inne popularne zastosowania, np. działanie antyoksydacyjne w organizmie człowieka, nie mają tu źródeł i należy je uznać za nieudowodnione.
| Efekt | Siła dowodów | Źródła |
|---|---|---|
| Obniża ciśnienie rozkurczowe | Sprzeczne | [1][3] |
| Poprawa LDL i trójglicerydów | Ograniczone | [1] |
| Zmniejsza ryzyko niewydolności żylnej i żylaków | Niepotwierdzone | [2] |
Ograniczone — Badania wstępne, na zwierzętach lub w probówce. Sprzeczne — Wyniki badań się wykluczają. Niepotwierdzone — Badania nie potwierdziły efektu albo go nie badano.
Jak stosować: formy i ilość
| Forma | Jak stosować |
|---|---|
| Ekstrakt z pestek winogron (kapsułki, tabletki) | forma suplementu opisana przez NCCIH; skład produktów bywa różny [1] |
| Stosowanie na skórę | NCCIH podaje, że ekstrakt jest zwykle dobrze tolerowany także po zastosowaniu miejscowym [1] |
Ile OPC dziennie i kiedy
Nie podaję dawek suplementów. Według NCCIH wyniki badań różniły się m.in. z powodu dawki, czasu stosowania i cech uczestników [1]. Przed regularnym stosowaniem skonsultuj się z lekarzem lub farmaceutą.
OPC w ciąży, dla dzieci i seniorów
| Grupa | Ocena | Co warto wiedzieć |
|---|---|---|
| Ciąża | Po konsultacji z lekarzem | Mało wiadomo o bezpieczeństwie w ciąży [1]. |
| Karmienie piersią | Po konsultacji z lekarzem | Mało wiadomo o bezpieczeństwie w czasie karmienia [1]. |
| Dzieci | Brak danych | Brak danych w sprawdzonych źródłach. |
Przeciwwskazania i skutki uboczne
Ekstrakt z pestek winogron jest według NCCIH zwykle dobrze tolerowany, doustnie i na skórę [1]. Osoby przyjmujące jakiekolwiek leki powinny skonsultować się z lekarzem, bo zioła i leki mogą wchodzić w szkodliwe interakcje [1].
Interakcje z lekami
| Lek lub grupa leków | Możliwa interakcja |
|---|---|
| Leki przyjmowane na stałe | NCCIH nie wskazuje konkretnych interakcji, ale zaleca konsultację z lekarzem [1] |
FAQ
OPC co to znaczy?
OPC z pestek winogron — czy jest bezpieczne?
OPC na żylaki — czy działa?
Źródła
- NCCIH — Grape Seed Extract — omówienie
- NutraIngredients — EFSA rejects claim linking grape OPCs with vein benefits (2010) — doniesienie o opinii EFSA
- NutraIngredients — EFSA halts grape extract claim said to benefit blood pressure (2021) — doniesienie o opinii EFSA
