Przejdź do treści

Właściwości kurkuminy

Skład, działanie, bezpieczeństwo i zastosowanie

Autor: · Aktualizacja:

W skrócie

Kurkumina to żółty barwnik (polifenol) z kłącza ostryżu długiego (kurkumy), sprzedawany jako suplement. Nie ma jednoznacznych dowodów, że przynosi korzyści zdrowotne; wstępne wyniki dotyczą choroby zwyrodnieniowej stawów, ale wymagają lepszych badań [1].

Nazwa łacińska
Curcuma longa L.
Po angielsku
curcumin
Inne nazwy
kurkuma (kłącze), E100, żółcień kurkumowa
W ciąży
Po konsultacji z lekarzem

Właściwości chemiczne i fizyczne kurkuminy

Kurkumina to żółty barwnik z grupy diarylheptanoidów (polifenol) z kłącza ostryżu długiego; chemicznie jest β-diketonem z dwoma pierścieniami fenolowymi.

WłaściwośćWartość
Wzór sumarycznyC21H20O6
Masa molowa368,39 g/mol
Numer CAS458-37-7
Numer EE100
Nazwa systematyczna(1E,6E)-1,7-bis(4-hydroksy-3-metoksyfenylo)hepta-1,6-dieno-3,5-dion
Postaćjasnożółty do brązowego proszek lub kryształy
Temperatura topnienia183 °C
Rozpuszczalność w wodzienierozpuszczalna

Dane: TCI — Curcumin (Natural) (C0434). Wartości dla czystej substancji w warunkach standardowych; preparaty handlowe mogą się różnić.

Na co pomaga kurkumina? Działanie i badania

Według NCCIH nie ma wystarczających dowodów, by stwierdzić, że kurkuma lub kurkumina są korzystne w jakimkolwiek celu zdrowotnym [1]. Wstępne dane sugerują możliwy pożytek w chorobie zwyrodnieniowej stawów, stłuszczeniu wątroby (NAFLD) i zapaleniu błony śluzowej jamy ustnej po leczeniu nowotworów, lecz potrzebne są badania wyższej jakości [1]. Preparaty z kłącza kurkumy mają w UE status tradycyjnego leku ziołowego łagodzącego łagodne dolegliwości trawienne, tylko u dorosłych [2].

EfektSiła dowodówŹródła
Łagodzi objawy choroby zwyrodnieniowej stawówOgraniczone[1]
Poprawia parametry w stłuszczeniu wątrobyOgraniczone[1]
Łagodzi dolegliwości trawienne (kłącze kurkumy)Ograniczone[2]

Ograniczone — Badania wstępne, na zwierzętach lub w probówce.

Jak stosować: formy i ilość

FormaJak stosować
Kłącze kurkumy (świeże lub proszek)przyprawa; zawiera kurkuminę obok innych substancji, w niewielkim stężeniu [1]
Suplementy z kurkuminązawartość kurkuminy bywa różna, często dodaje się piperynę z czarnego pieprzu, która poprawia wchłanianie [1]
Preparaty o zwiększonej biodostępnościwiązano z przypadkami uszkodzenia wątroby [1]

Ile kurkuminy dziennie i kiedy

Zwykła kurkuma jako przyprawa uchodzi za bezpieczną. Według NCCIH doustna kurkuma lub kurkumina w zalecanych ilościach jest prawdopodobnie bezpieczna przez 2–3 miesiące [1]. Zawartość kurkuminy w suplementach bywa bardzo różna, dlatego dawkę ustal z lekarzem lub farmaceutą.

Kurkumina w ciąży, dla dzieci i seniorów

GrupaOcenaCo warto wiedzieć
CiążaPo konsultacji z lekarzemSuplementy z kurkumą w ciąży mogą być niebezpieczne [1].
Karmienie piersiąPo konsultacji z lekarzemNiewiele wiadomo o bezpieczeństwie ilości większych niż w żywności [1].
DzieciBrak danychBrak danych; EMA dopuszcza preparaty kłącza kurkumy tylko dla dorosłych [2].

Kurkumina a choroby i diety

Stan lub dietaOcenaCo warto wiedzieć
Choroby wątrobyPo konsultacji z lekarzemPreparaty o wysokiej biodostępności wiązano z uszkodzeniem wątroby [1].
Refluks i zgagaOstrożnieDoustna kurkuma może wywoływać refluks i niestrawność [1].

Przeciwwskazania i skutki uboczne

Doustnie kurkumina może powodować nudności, wymioty, refluks, ból żołądka, biegunkę lub zaparcia, a miejscowo pokrzywkę i świąd [1]. Przy suplementach o wysokiej biodostępności opisano uszkodzenia wątroby; objawy to zmęczenie, nudności, brak apetytu, ciemny mocz i żółtaczka — wtedy przerwij stosowanie i skontaktuj się z lekarzem [1].

Interakcje z lekami

Lek lub grupa lekówMożliwa interakcja
Leki przyjmowane na stałeNCCIH nie wymienia konkretnych interakcji, ale zaleca konsultację z lekarzem przed ziołami przy przyjmowaniu leków [1]
Charakter informacyjny Ta strona opisuje skład, zastosowanie i wyniki badań wraz z oceną siły dowodów. Nie zastępuje porady lekarza, farmaceuty, dietetyka ani lekarza weterynarii — zwłaszcza w ciąży, przy chorobach przewlekłych i przyjmowaniu leków.

FAQ

Kurkumina po angielsku?
curcumin.
Po co dodaje się piperynę do kurkuminy?
Piperyna z czarnego pieprzu poprawia wchłanianie kurkuminy [1].
Czy kurkumina to to samo co kurkuma?
Nie. Kurkuma to całe kłącze lub przyprawa, a kurkumina to jeden z jej barwników [1].

Źródła

  1. NCCIH — Turmeric — omówienie
  2. European Medicines Agency — Curcumae longae rhizoma (monografia HMPC) — monografia

Poznaj również