W skrócie
Flaszowiec to rodzaj drzew Annona, m.in. cherimoya (flaszowiec peruwiański, A. cherimola), o miękkim, łagodnym miąższu; nasiona, liście i gałęzie zawierają trujące alkaloidy [2]. Owoce Annonaceae zawierają acetogeniny, w tym annonacynę, podejrzewaną o neurotoksyczność, ale związek z chorobami u ludzi nie został przesądzony [1].
- Nazwa łacińska
- Annona spp.
- Po angielsku
- custard apple, annona; cherimoya (Annona cherimola)
- Inne nazwy
- cherimoya, flaszowiec peruwiański, annona
- Kategoria
- Owoce i warzywa
- W ciąży
- Brak danych
- Dla psa
- Ostrożnie
Na co pomaga flaszowiec? Działanie i badania
Acetogeniny z gatunków Annona hamują kompleks I łańcucha oddechowego mitochondriów; głównym związkiem soursopu (A. muricata) jest annonacyna, a średni owoc zawiera jej ok. 15 mg [1]. W badaniu na szczurach wstrzyknięcie ilości odpowiadającej rocznemu spożyciu jednego owocu dziennie wywołało zmiany neurodegeneracyjne w jądrach podstawy i śródmózgowiu [1]. Na Gwadelucie atypowy parkinsonizm stanowił 75% przypadków parkinsonizmu, a w badaniu z 1999 r. spożycie soursopu zgłaszało 97% chorych z atypowym parkinsonizmem wobec 59% chorych na chorobę Parkinsona i 60% kontroli [1]. To dane obserwacyjne, a autorzy opracowania zaznaczają udział czynników genetycznych i środowiskowych [1]. Biodostępność annonacyny z pokarmu oszacowano na ok. 3,2%, co według autorów sugeruje niską ekspozycję mózgu i tłumaczy brak ostrej toksyczności produktów spożywczych [1]. Większość tych danych dotyczy A. muricata, nie cherimoyi.
| Efekt | Siła dowodów | Źródła |
|---|---|---|
| Neurotoksyczność annonacyny w badaniach na zwierzętach | Ograniczone | [1] |
| Związek spożycia owoców Annonaceae z atypowym parkinsonizmem u ludzi | Sprzeczne | [1] |
Ograniczone — Badania wstępne, na zwierzętach lub w probówce. Sprzeczne — Wyniki badań się wykluczają.
Flaszowiec w kuchni
Cherimoya jest zwykle jedzona na świeżo; nadaje się też do lodów i sorbetów [2]. Owoc ma miękką, nieziarnistą konsystencję i delikatny smak o niewielkiej kwasowości [2]. Nasion nie jedz.
Flaszowiec w ciąży, dla dzieci i seniorów
| Grupa | Ocena | Co warto wiedzieć |
|---|---|---|
| Ciąża | Brak danych | Brak danych o bezpieczeństwie w użytych źródłach; skonsultuj się z lekarzem. |
| Karmienie piersią | Brak danych | Brak danych w użytych źródłach. |
| Dzieci | Ostrożnie | Tylko miąższ, bez nasion; nasiona zawierają trujące alkaloidy [2]. |
Przeciwwskazania i skutki uboczne
Nasiona, liście i gałęzie cherimoyi zawierają trujące alkaloidy, które działają wymiotnie i przeczyszczająco [2]. Z powodu annonacyny (głównie w A. muricata) rozważ ostrożność wobec częstego, długotrwałego spożycia owoców i herbatek z Annonaceae; opracowanie Kentucky State University nie podaje jednak zaleceń dotyczących ilości [1].
Flaszowiec dla psa, kota i innych zwierząt
| Zwierzę | Ocena | Co warto wiedzieć |
|---|---|---|
| Pies | Ostrożnie | Nasiona zawierają trujące alkaloidy [2]; nie podawaj owocu z nasionami. Brak danych o miąższu. |
| Kot | Brak danych | Brak danych w użytych źródłach. |
W razie objawów po zjedzeniu skontaktuj się z lekarzem weterynarii.
Przechowywanie flaszowca
Cherimoyi nie powinno się przechowywać w temperaturze poniżej ok. 10°C (50°F) [2].
Jak wybierać
Według poradnika Cooperative Extension dojrzałość cherimoyi ocenia się po kolorze skórki: z ciemniejszej zieleni przechodzi w jaśniejszą zieleń lub zielonkawo-brązową [2].
FAQ
Flaszowiec po angielsku?
Czy można jeść nasiona flaszowca?
Czy flaszowiec jest zdrowy?
Źródła
- Pomper K.W. Acetogenin Update. Kentucky State University (College of Agriculture, Communities, and the Sciences) — omówienie
- Cherimoya. UC Cooperative Extension, Ventura County — omówienie
