W skrócie
Pumpernikiel to ciemny, gęsty chleb żytni kojarzony z Westfalią, tradycyjnie pieczony w niskiej temperaturze przez 16–24 godziny [2]. Tradycyjnie powstaje z grubo łamanego ziarna żyta, soli i wody [2]. Zawiera żyto, więc gluten [1][3].
- Po angielsku
- pumpernickel
- Inne nazwy
- chleb westfalski
- Kategoria
- Inne
- Kalorie
- 250 kcal w 100 g
- Dla psa
- Brak danych
Wartości odżywcze pumpernikla
| Składnik | Wartość w 100 g | % RWS |
|---|---|---|
| Wartość energetyczna | 250 kcal | — |
| Białko | 8,7 g | — |
| Tłuszcz | 3,1 g | — |
| w tym kwasy nasycone | 0,44 g | — |
| Węglowodany przyswajalne | 41 g | — |
| w tym cukry | 0,53 g | — |
| Błonnik | 6,5 g | — |
| Woda | 37,9 g | — |
| Wapń | 68 mg | 8% |
| Żelazo | 2,9 mg | 20% |
| Magnez | 54 mg | 14% |
| Fosfor | 178 mg | 25% |
| Potas | 208 mg | 10% |
| Sód | 596 mg | — |
| Cynk | 1,5 mg | 15% |
| Miedź | 0,29 mg | 29% |
| Mangan | 1,3 mg | 65% |
| Selen | 24,5 µg | 45% |
| Witamina C | 0 mg | 0% |
| Tiamina (B1) | 0,33 mg | 30% |
| Ryboflawina (B2) | 0,3 mg | 22% |
| Niacyna (B3) | 3,1 mg | 19% |
| Witamina B6 | 0,13 mg | 9% |
| Kwas foliowy | 93 µg | 46% |
| Witamina B12 | 0 µg | 0% |
| Witamina A | 0 µg | 0% |
| Witamina E | 0,42 mg | 3% |
| Witamina D | 0 µg | 0% |
| Witamina K | 0,8 µg | 1% |
Wyróżnienie oznacza co najmniej 15% RWS w 100 g — „znaczącą ilość” wg załącznika XIII rozporządzenia (UE) nr 1169/2011 (od tej zawartości wolno mówić o „źródle” składnika; „wysoka zawartość” to co najmniej 30%). RWS dla osoby dorosłej wg tego załącznika. Węglowodany podajemy jako przyswajalne (ogółem minus błonnik). Dane o składzie: USDA FoodData Central, SR Legacy, NDB 18044, domena publiczna.
Pumpernikiel w kuchni
Pumpernikiel w Niemczech sprzedaje się często krojony w małych paczkach, a podaje m.in. z kawiorem, wędzonym łososiem i jesiotrem [2]. Smak tradycyjnego chleba jest słodkawy, z nutą czekolady i kawy oraz ziemistym aromatem [2]. Ciemną barwę daje długie pieczenie (reakcja Maillarda), a nie barwniki; w Ameryce Północnej ciemny kolor osiąga się często melasą, karmelem, kawą lub kakao [2]. Sandwicz Reuben bywa podawany na chlebie żytnim lub pumpernikla [3].
Pumpernikiel a choroby i diety
| Stan lub dieta | Ocena | Co warto wiedzieć |
|---|---|---|
| Celiakia | Unikać | Żyto należy do zbóż zawierających gluten [1]; chleb żytni jest niedozwolony. |
Przeciwwskazania i skutki uboczne
Pumpernikiel zawiera żyto, a żyto, obok pszenicy i jęczmienia, zawiera gluten [1]. Osoby z celiakią muszą całkowicie wykluczyć takie produkty [1].
Pumpernikiel dla psa, kota i innych zwierząt
| Zwierzę | Ocena | Co warto wiedzieć |
|---|---|---|
| Pies | Brak danych | Brak sprawdzonych danych w otwartych źródłach. |
| Kot | Brak danych | Brak sprawdzonych danych w otwartych źródłach. |
W razie objawów po zjedzeniu skontaktuj się z lekarzem weterynarii.
Jak wybierać
Tradycyjny pumpernikiel zachodni ma być pieczony długo z grubo łamanego ziarna żyta, soli i wody; wersje północnoamerykańskie często zawierają mąkę pszenną, barwniki lub dodatki smakowe [2]. Sprawdź skład na etykiecie.
FAQ
Skąd nazwa pumpernikiel?
Z czego robi się pumpernikiel?
Czy pumpernikiel zawiera gluten?
Źródła
- MedlinePlus — Celiac disease: nutritional considerations (zboża z glutenem) — baza danych (NIH)
- Pumpernickel — Wikipedia (pochodzenie, wypiek, nazwa) — encyklopedia
- Pumpernickel — Encyclopaedia Britannica — encyklopedia
