W skrócie
Nukleotydy to związki będące budulcem DNA i RNA, które organizm potrafi wytwarzać sam z aminokwasów; regulują też metabolizm, w tym przepływ energii. Dodaje się je do mleka modyfikowanego, jednak EFSA w 2014 roku uznała, że dodatek nukleotydów do mieszanek dla niemowląt nie jest konieczny [1][2].
- Po angielsku
- nucleotides
- Inne nazwy
- nukleotydy dietetyczne
- Kategoria
- Witaminy i suplementy
- W ciąży
- Brak danych
Na co pomaga nukleotydy? Działanie i badania
Nukleotydy są składnikami DNA i RNA i biorą udział w gospodarce energetycznej komórek; ważne są zwłaszcza w tkankach szybko się odnawiających [1]. Organizm zwykle wytwarza ich dość, choć zapotrzebowanie może przewyższać produkcję podczas szybkiego wzrostu lub choroby [1]. Badania nad nukleotydami w mleku dla niemowląt dawały sprzeczne wyniki, m.in. dla odpowiedzi na niektóre szczepienia, a EFSA nie znalazła przekonujących dowodów korzyści [1][2].
| Efekt | Siła dowodów | Źródła |
|---|---|---|
| Korzystny wpływ dodatku nukleotydów do mleka modyfikowanego u niemowląt | Sprzeczne | [1][2] |
| Skuteczność nukleotydów w suplementach dla dorosłych | Niepotwierdzone | [1] |
Sprzeczne — Wyniki badań się wykluczają. Niepotwierdzone — Badania nie potwierdziły efektu albo go nie badano.
Jak stosować: formy i ilość
| Forma | Jak stosować |
|---|---|
| Mleko modyfikowane | nukleotydy dodawane dobrowolnie; w UE dozwolone maksymalnie 5 mg na 100 kcal [1] |
| Suplementy diety | tabletki i preparaty (m.in. z cynkiem czy laktoferyną); w źródłach brak danych potwierdzających ich skuteczność [1] |
Ile nukleotydów dziennie i kiedy
Zapotrzebowania na nukleotydy z diety nie ustalono, ponieważ nie są one składnikiem niezbędnym [1]. W mleku modyfikowanym przepisy UE dopuszczają dodatek do 5 mg na 100 kcal (około 3,4 mg na 100 ml) [1]. Dawek suplementów nie podajemy; przed ich użyciem, zwłaszcza u dzieci, skonsultuj się z lekarzem.
Nukleotydy w ciąży, dla dzieci i seniorów
| Grupa | Ocena | Co warto wiedzieć |
|---|---|---|
| Dzieci | Po konsultacji z lekarzem | Niemowlęta: nukleotydy są w mieszankach opcjonalne i EFSA uznała je za niekonieczne [2]; osobnych suplementów nie podawaj bez lekarza. |
| Ciąża | Brak danych | Brak danych w źródłach. |
| Karmienie piersią | Brak danych | Mleko kobiece zawiera nukleotydy w zmiennych ilościach, ale nie dowodzi to ich korzyści dla niemowlęcia [1]. |
FAQ
Nukleotydy — co to?
Nukleotydy w DNA — jak to działa?
Nukleotydy dla dzieci — czy są potrzebne?
Czy nukleotydy w suplementach działają?
Źródła
- First Steps Nutrition Trust — Nucleotides — omówienie
- EFSA — EFSA updates advice on infant and follow-on formulae (2014) — omówienie
