Przejdź do treści

Właściwości białej herbaty

Skład, działanie, bezpieczeństwo i zastosowanie

Autor: · Aktualizacja:

W skrócie

Biała herbata to napar z młodych pąków i liści krzewu Camellia sinensis, tylko zwiędzonych i wysuszonych, bez zwijania i utleniania [5]. Zawiera kofeinę — w filiżance (250 ml) zwykle od 6 do 55 mg, czyli mniej niż kawa [2]. Dowody na działanie zdrowotne dotyczą głównie herbaty zielonej i są niespójne [1].

Nazwa łacińska
Camellia sinensis (L.) Kuntze
Po angielsku
white tea
Inne nazwy
herbata biała, srebrne igły, bai mudan
Najlepiej zbadane działanie
Zawartość kofeiny niższa niż w kawie Umiarkowane
W ciąży
W umiarkowanych ilościach
Dla psa
Unikać

Na co pomaga biała herbata? Działanie i badania

Biała herbata pochodzi z tego samego gatunku co herbata zielona i czarna, dlatego jej działanie ocenia się głównie na podstawie badań nad herbatą z Camellia sinensis. Badania nad zieloną herbatą dają niespójne wyniki dla ryzyka nowotworów i chorób serca; katechiny z kofeiną mogą mieć niewielki wpływ na masę ciała, a ekstrakty nieznacznie obniżały cholesterol całkowity i LDL [1]. Badań klinicznych dotyczących wyłącznie białej herbaty jest bardzo mało, więc nie ma podstaw, by przypisywać jej działanie lecznicze. Kofeina jest składnikiem o najlepiej opisanym działaniu pobudzającym [3].

EfektSiła dowodówŹródła
Niewielki wpływ katechin z kofeiną na masę ciała (dane dla herbaty zielonej)Ograniczone[1]
Nieznaczne obniżenie cholesterolu całkowitego i LDL (głównie ekstrakty z zielonej herbaty)Ograniczone[1]
Zmniejszenie ryzyka nowotworówSprzeczne[1]
Zawartość kofeiny niższa niż w kawieUmiarkowane[2][3]

Umiarkowane — Pojedyncze badania kliniczne lub spójne badania obserwacyjne. Ograniczone — Badania wstępne, na zwierzętach lub w probówce. Sprzeczne — Wyniki badań się wykluczają.

Jak stosować: formy i ilość

FormaJak stosować
Liście sypanenajlepsza jakość pąków i młodych liści; można parzyć kilka razy
Torebkiwygodne, zwykle z drobniejszym surowcem
Ekstrakty i kapsułkito suplementy, a nie herbata; wiążą się z ryzykiem uszkodzenia wątroby [1]

Ile białej herbaty dziennie i kiedy

Do białej herbaty najczęściej zaleca się wodę poniżej 90°C; parzenie wodą powyżej 90°C oraz dłużej niż 7–10 minut znacząco zwiększa ilość kofeiny w naparze [2]. Aby ograniczyć kofeinę, herbatę zalewa się chłodniejszą wodą i parzy 1–5 minut [2]. Liczba filiżanek dziennie zależy od tolerancji kofeiny; ekstraktów nie stosuj bez konsultacji z lekarzem.

Biała herbata w kuchni

Biała herbata ma delikatny, lekko słodkawy smak i jasny, słomkowy kolor naparu [5]. Dobrze smakuje bez cukru; najczęściej pije się ją bez dodatków lub z niewielką ilością cytrusów. Nadaje się też do zaparzania na zimno i do lemoniad.

Biała herbata w ciąży, dla dzieci i seniorów

GrupaOcenaCo warto wiedzieć
CiążaW umiarkowanych ilościachKofeinę należy ograniczać do umiarkowanych ilości; zasady omów z lekarzem lub położną [1].
Karmienie piersiąW umiarkowanych ilościachKofeina przenika do mleka; niska i umiarkowana ilość zwykle nie szkodzi dziecku [1].
DzieciOstrożnieNapar zawiera kofeinę, dlatego nie jest napojem dla małych dzieci.
SeniorzyW umiarkowanych ilościachKofeina może zaburzać sen i działać na ciśnienie; wybieraj krótkie parzenie.

Biała herbata a choroby i diety

Stan lub dietaOcenaCo warto wiedzieć
Sen i picie wieczorem (biała herbata na noc)OstrożnieZawiera kofeinę, więc wieczorem może utrudniać zasypianie; krótkie parzenie ogranicza jej ilość [2].
OdchudzanieW umiarkowanych ilościachEfekt na masę ciała jest co najwyżej niewielki i dotyczy głównie zielonej herbaty [1].

Przeciwwskazania i skutki uboczne

W postaci napoju herbata nie powoduje u dorosłych zgłaszanych problemów z bezpieczeństwem, ale zawiera kofeinę [1]. Ekstrakty z herbaty w tabletkach i kapsułkach rzadko, lecz zdarzało się, że uszkadzały wątrobę, oraz mogą powodować nudności i podwyższać ciśnienie [1]. Nie łącz suplementów z lekami bez konsultacji.

Interakcje z lekami

Lek lub grupa lekówMożliwa interakcja
Nadolol i inne leki (wysokie dawki zielonej herbaty)może osłabiać działanie nadololu; ekstrakt może też obniżać stężenie atorwastatyny [1]

Biała herbata dla psa, kota i innych zwierząt

ZwierzęOcenaCo warto wiedzieć
PiesUnikaćKofeina jest toksyczna dla psów.
KotUnikaćKofeina jest toksyczna dla kotów.

W razie objawów po zjedzeniu skontaktuj się z lekarzem weterynarii.

Przechowywanie białej herbaty

Suchą herbatę trzymaj w szczelnym, nieprzezroczystym pojemniku, z dala od światła, wilgoci i intensywnych zapachów. Napar najlepiej wypić od razu po zaparzeniu.

Charakter informacyjny Ta strona opisuje skład, zastosowanie i wyniki badań wraz z oceną siły dowodów. Nie zastępuje porady lekarza, farmaceuty, dietetyka ani lekarza weterynarii — zwłaszcza w ciąży, przy chorobach przewlekłych i przyjmowaniu leków.

FAQ

Biała herbata po angielsku?
white tea.
Ile kofeiny ma biała herbata?
Szacunkowo od 6 do 55 mg w filiżance 250 ml, o około 15% mniej niż zielona; zależy od temperatury i czasu parzenia [2].
Czym różni się biała herbata od zielonej?
Obie pochodzą z Camellia sinensis; białą tylko się więdnie i suszy, bez zwijania i utleniania, a zieloną poddaje się dodatkowej obróbce cieplnej [5].
Czy morwa biała to biała herbata?
Nie. Morwa biała (Morus alba) to inna roślina, a biała herbata powstaje z krzewu herbacianego Camellia sinensis.

Źródła

  1. NCCIH — Green Tea — omówienie
  2. Davidson K. White tea caffeine: how much does it contain? Healthline (recenzja medyczna Miho Hatanaka, RDN) — omówienie
  3. Gramza-Michałowska A. Caffeine in tea Camellia sinensis — content, absorption, benefits and risks of consumption. J Nutr Health Aging 2014 — przegląd
  4. EMA — Camelliae sinensis non fermentatum folium (monografia HMPC, herbata niefermentowana) — monografia
  5. White tea — Wikipedia (nazwa, pochodzenie, gatunki) — baza danych

Poznaj również