W skrócie
Ube to fioletowa odmiana pochodzącej z Azji Południowo-Wschodniej Dioscorea alata, bulwiastego pochrzynu o fioletowym miąższu, słodkim, lekko orzechowym smaku [1][3]. Zawiera antocyjany nadające mu barwę, ale jego prozdrowotne działanie jest opisane głównie w badaniach laboratoryjnych i na zwierzętach [1][2].
- Nazwa łacińska
- Dioscorea alata L.
- Po angielsku
- ube, purple yam
- Inne nazwy
- pochrzyn skrzydlaty, fioletowy pochrzyn, purple yam, violet yam, water yam
- Kategoria
- Owoce i warzywa
- W ciąży
- Brak danych
- Dla psa
- Brak danych
Na co pomaga ube? Działanie i badania
Prozdrowotne działanie ube jest słabo potwierdzone: większość badań pochodzi z laboratoriów, od zwierząt lub z małych prób, więc efektów nie potwierdzono dla osób jedzących całe bulwy [1]. Barwę zawdzięcza antocyjanom, a w badaniu tajskich odmian głównym był alatanin C, pochodna cyjanidyny i peonidyny [2]. Wskaźnik glikemiczny ube jest podawany jako niski (24), ale to wynik ograniczonych danych [1].
| Efekt | Siła dowodów | Źródła |
|---|---|---|
| Działa antyoksydacyjnie (antocyjany, witamina C) | Ograniczone | [1][2] |
| Niski wskaźnik glikemiczny | Ograniczone | [1] |
| Wpływ na ciśnienie krwi i nowotwory | Ograniczone | [1] |
Ograniczone — Badania wstępne, na zwierzętach lub w probówce.
Jak stosować: formy i ilość
| Forma | Jak stosować |
|---|---|
| Bulwa gotowana lub pieczona | podstawa zup, gulaszów i deserów |
| Ube w proszku | służy do barwienia ryżu, ciast, deserów i dżemów [1] |
| Ube halaya | filipiński deser z gotowanego i rozgniecionego pochrzynu [3] |
| Ube latte, ube matcha | napoje z dodatkiem proszku lub syropu; zwykle słodzone |
Ube w kuchni
Ube po ugotowaniu mięknie jak ziemniak i ma słodki, lekko orzechowy smak [1]. Można je gotować, rozgniatać, smażyć i piec oraz dodawać do zup i dań z patelni, a na Filipinach mieli się je na mąkę do deserów [1]. Proszek z ube nadaje potrawom intensywny fioletowy kolor, a znany filipiński deser to ube halaya [1][3]. W kawiarniach ube latte i ube matcha to zwykle napoje z proszkiem lub syropem ube i dodatkiem cukru.
Ube w ciąży, dla dzieci i seniorów
| Grupa | Ocena | Co warto wiedzieć |
|---|---|---|
| Ciąża | Brak danych | Brak badań; ilości kulinarne uznaje się za bezpieczne. |
| Dzieci | W umiarkowanych ilościach | W ilościach kulinarnych po ugotowaniu. |
| Seniorzy | Bezpieczne | Zwykła potrawa po ugotowaniu. |
Ube a choroby i diety
| Stan lub dieta | Ocena | Co warto wiedzieć |
|---|---|---|
| Cukrzyca | W umiarkowanych ilościach | Wskaźnik glikemiczny podawany jako niski (24) [1], ale ube w deserach i napojach zawiera dodany cukier. |
| Odchudzanie | Brak danych | Brak badań; bulwa to ok. 140 kcal w 100 g po ugotowaniu [1]. |
Ube dla psa, kota i innych zwierząt
| Zwierzę | Ocena | Co warto wiedzieć |
|---|---|---|
| Pies | Brak danych | Brak pewnych danych. |
| Kot | Brak danych | Brak pewnych danych. |
W razie objawów po zjedzeniu skontaktuj się z lekarzem weterynarii.
Jak wybierać
Ube (Dioscorea alata) to pochrzyn, a taro (Colocasia esculenta) to zupełnie inna roślina; obie bulwy wyglądają podobnie, lecz po obraniu różni je kolor miąższu [1]. Ube ma szarobrązową skórkę i fioletowy miąższ [1]. To bulwa, a nie owoc.
FAQ
Ube – jak smakuje?
Ube a taro – jaka różnica?
Ube latte i ube matcha – co to?
Ube po angielsku?
Źródła
- Healthline — Ube (purple yam): nutrition, benefits, and uses — omówienie
- Profiling Anthocyanins in Thai Purple Yams (Dioscorea alata L.). International Journal of Food Science 2020 — przegląd
- Ube — Wikipedia — omówienie
