W skrócie
Wodnicha późna (Hygrophorus hypothejus) to śluzowaty grzyb o oliwkowobrązowym kapeluszu i żółtych blaszkach, rosnący pod sosnami późną jesienią, często po pierwszych przymrozkach [1][2][3]. Uznawana jest za jadalną, choć rzadko zbieraną, a opinie o jej smaku są różne [1][2][3].
- Nazwa łacińska
- Hygrophorus hypothejus (Fr.) Fr.
- Po angielsku
- herald of winter, herald of the winter
- Kategoria
- Grzyby
Wodnicha późna w kuchni
Wodnicha późna jest opisywana jako jadalna [1][2][3], ale opinie o smaku się różnią: Wild Food UK pisze, że jest uznawana za mało smaczną i poleca ją raczej do fotografowania niż jedzenia [1], First Nature dodaje, że jest rzadka i zwykle nie zbierana dla wartości kulinarnych [2], a szwedzki przewodnik Svampguiden ocenia ją jako jadalną i dobrą (3 z 5 gwiazdek) [3]. Miąższ jest biały do żółtego, o łagodnym zapachu i smaku [3]. Zbieraj tylko okazy, które rozpoznajesz z całą pewnością, najlepiej po konsultacji z doświadczonym grzybiarzem.
Uprawa, pochodzenie i odmiany
Rośnie w lasach iglastych i mieszanych, zawsze w związku z sosnami [1][2], zwykle na ubogich, piaszczystych glebach [1]; często przy leśnych drogach i ścieżkach, na ubitej ziemi [2]. W Europie owocniki pojawiają się od września do grudnia, najczęściej na początku zimy lub z pierwszymi przymrozkami [1]; w Wielkiej Brytanii i Irlandii od sierpnia do grudnia [2]. W krajach nordyckich rośnie często wśród chrobotków (porostów) razem z sosną, późną jesienią [3]. Zielnikowy okaz z Polski (okolice Międzyrzeca Podlaskiego, Polesie Podlaskie, listopad 1994) pochodzi z boru sosnowego z jałowcem [4].
Jak wybierać
Kapelusz ma 3–7 cm, jest szarobrązowy do oliwkowego, ciemniejszy w środku i śliski [1][2]; blaszki są żółte i zbiegają na trzon [1][2], a trzon jest bladożółty i po dotknięciu pomarańczowieje [1]. Wysyp zarodników jest biały [1][2]. Podobna jest Hygrocybe spadicea, która rośnie jednak na łąkach, nie w lesie [1][2]; w Skandynawii myli się ją też z Hygrophorus olivaceoalbus, który nigdy nie ma żółtych odcieni [3]. Według opisu z Kalifornii prawdziwy H. hypothejus wydaje się występować tylko w Europie, a okazy z Ameryki Północnej mogą należeć do innych gatunków [5]. Przy braku pewności grzyba nie jedz.
FAQ
Czy wodnicha późna jest jadalna?
Kiedy rośnie wodnicha późna?
Pod jakimi drzewami rośnie wodnicha późna?
Wodnicha późna po angielsku?
Źródła
- Wild Food UK — Herald of Winter (Hygrophorus hypothejus) — przewodnik grzyboznawczy
- First Nature — Hygrophorus hypothejus (Herald of Winter) — przewodnik grzyboznawczy
- Svampguiden — Frostvaxskivling (Hygrophorus hypothejus) — przewodnik grzyboznawczy
- RCIN — Hygrophorus hypothejus, okaz zielnikowy KRAM 35912 (Instytut Botaniki PAN) — rekord zielnika
- California Fungi (MykoWeb) — Hygrophorus hypothejus — opis gatunku (towarzystwo mykologiczne)