W skrócie
Shattuckit to niebieski minerał, zasadowy krzemian miedzi o wzorze Cu₅(SiO₃)₄(OH)₂, tworzący się w strefie utleniania hydrotermalnych złóż miedzi [1][2]. Ma twardość 3,5 w skali Mohsa i układ rombowy [1][2]. Nazwa pochodzi od kopalni Shattuck w Bisbee w Arizonie [2][3].
- Nazwa łacińska
- Shattuckite
- Po angielsku
- shattuckite
- Inne nazwy
- shattuckite
- Kategoria
- Minerały i kamienie
Właściwości chemiczne i fizyczne shattuckitu
Shattuckit to zasadowy krzemian miedzi z grupy krzemianów łańcuchowych, krystalizujący w układzie rombowym.
| Właściwość | Wartość |
|---|---|
| Wzór chemiczny | Cu5(SiO3)4(OH)2 |
| Gromada | krzemiany (inokrzemiany) |
| Twardość w skali Mohsa | 3,5 |
| Gęstość | 3,8–4,1 g/cm³ |
| Układ krystalograficzny | rombowy |
| Barwa | niebieska, ciemnoniebieska, turkusowa, zielona |
| Połysk | szklisty do jedwabistego |
| Rysa | jasnoniebieska |
| Łupliwość | doskonała w dwóch kierunkach |
Dane: Webmineral — Shattuckite Mineral Data · Minerals.net — Shattuckite. Wartości typowe dla minerału; poszczególne okazy mogą się różnić.
Na co pomaga shattuckit? Działanie i badania
Działanie lecznicze shattuckitu nie ma potwierdzenia naukowego; źródła mineralogiczne opisują go wyłącznie jako minerał [2][3]. Zawiera miedź, więc dla ostrożności nie połykaj go i nie sporządzaj z niego „wody z kamieniem”; użyte źródła nie zawierają informacji o toksyczności.
| Efekt | Siła dowodów | Źródła |
|---|---|---|
| Działanie lecznicze shattuckitu | Niepotwierdzone | [2][3] |
Niepotwierdzone — Badania nie potwierdziły efektu albo go nie badano.
Uprawa, pochodzenie i odmiany
Wzór chemiczny: Cu₅(SiO₃)₄(OH)₂, zasadowy krzemian miedzi; analiza próbki z Ajo w bazie RRUFF potwierdza ten wzór i układ rombowy [1][2][4]. Minerał ma barwę jasno-, turkusowo- lub ciemnoniebieską, niekiedy w koncentrycznych pasmach, i niebieską rysę [2]. Po raz pierwszy znaleziono go w 1915 roku w kopalni Shattuck w Bisbee, Arizona [3]. Powstaje w strefie utlenienia hydrotermalnych złóż miedzi, jako rzadki minerał wtórny; według Wikipedii w kopalni Shattuck tworzy pseudomorfozy po malachicie [2][3]. Znane stanowiska to Kaokoveld w Namibii, pas miedzionośny Katangi w Kongo oraz kopalnie w Arizonie (Bisbee, Ajo) [2][3]. Według Wikipedii jest blisko spokrewniony z plancheitem w budowie i wyglądzie [3].
Przechowywanie shattuckitu
Minerał jest miękki (3,5), więc przechowuj go oddzielnie od twardszych kamieni i unikaj uderzeń [2]. Jako minerał zawierający miedź trzymaj go z dala od żywności i naczyń do jedzenia.
Jak wybierać
Użyte źródła nie opisują rozpoznawania podróbek. Cechy rozpoznawcze podane w źródłach to twardość ok. 3,5, niebieska rysa i ciężar właściwy ok. 4,1 [2]. Przy cenniejszych okazach poproś o analizę laboratoryjną.
Znaczenie i symbolika
W tradycji ezoterycznej shattuckitowi przypisuje się wpływ na intuicję i komunikację. To wierzenia, a nie fakty potwierdzone nauką.
Opisujemy tradycję i wierzenia — nie są to właściwości potwierdzone naukowo.
FAQ
Źródła
- RRUFF Project — Shattuckite R050133 — baza danych
- Shattuckite — Minerals.net — baza mineralogiczna
- Shattuckite — Wikipedia (nazwa, pochodzenie, historia) — encyklopedia
- Shattuckite — HyperPhysics, Georgia State University — baza danych
