W skrócie
Pektyna to polisacharyd obecny w ścianach komórkowych roślin, pozyskiwany głównie ze skórek cytrusów i wytłoków jabłkowych i używany jako środek żelujący w dżemach (E440) [2]. Jej wpływ na poposiłkową glukozę we krwi uznano za niepotwierdzony [1].
- Po angielsku
- pectin
- Inne nazwy
- E440, pektyny
- Kategoria
- Inne
- Kalorie
- 325 kcal w 100 g
- W ciąży
- W umiarkowanych ilościach
Wartości odżywcze pektyn
| Składnik | Wartość w 100 g | % RWS |
|---|---|---|
| Wartość energetyczna | 325 kcal | — |
| Białko | 0,3 g | — |
| Tłuszcz | 0,3 g | — |
| w tym kwasy nasycone | 0,05 g | — |
| Węglowodany przyswajalne | 81,8 g | — |
| Błonnik | 8,6 g | — |
| Woda | 8,7 g | — |
| Wapń | 7 mg | 1% |
| Żelazo | 2,7 mg | 19% |
| Magnez | 1 mg | 0% |
| Fosfor | 2 mg | 0% |
| Potas | 7 mg | 0% |
| Sód | 200 mg | — |
| Cynk | 0,47 mg | 5% |
| Miedź | 0,42 mg | 42% |
| Mangan | 0,07 mg | 4% |
| Selen | 0 µg | 0% |
| Witamina C | 0 mg | 0% |
| Tiamina (B1) | 0,01 mg | 1% |
| Ryboflawina (B2) | 0,06 mg | 4% |
| Niacyna (B3) | 0,01 mg | 0% |
| Witamina B6 | 0,01 mg | 1% |
| Kwas foliowy | 1 µg | 0% |
| Witamina B12 | 0 µg | 0% |
| Witamina A | 0 µg | 0% |
Wyróżnienie oznacza co najmniej 15% RWS w 100 g — „znaczącą ilość” wg załącznika XIII rozporządzenia (UE) nr 1169/2011 (od tej zawartości wolno mówić o „źródle” składnika; „wysoka zawartość” to co najmniej 30%). RWS dla osoby dorosłej wg tego załącznika. Węglowodany podajemy jako przyswajalne (ogółem minus błonnik). Dane o składzie: USDA FoodData Central, SR Legacy, NDB 19310, domena publiczna.
Na co pomaga pektyna? Działanie i badania
Komisja Europejska dopuściła w 2012 r. oświadczenie, że pektyny spożywane z posiłkiem zmniejszają wzrost glukozy po jedzeniu, przy zawartości 10 g na porcję [1]. FSANZ, oceniając dowody, stwierdziła, że przy dawkach 1,4–5,2 g nie stwierdzono efektu, a przy 10–14,5 g spadek szczytowej glukozy miał bardzo niską pewność, więc związek uznano za niepotwierdzony [1]. Opisywane obniżenie LDL jest niewielkie, rzędu 3–7% [2].
| Efekt | Siła dowodów | Źródła |
|---|---|---|
| Zmniejsza wzrost glukozy po posiłku | Ograniczone | [1] |
| Nieznacznie obniża cholesterol LDL | Ograniczone | [2] |
Ograniczone — Badania wstępne, na zwierzętach lub w probówce.
Jak stosować: formy i ilość
| Forma | Jak stosować |
|---|---|
| Pektyna jabłkowa lub cytrusowa w proszku | do dżemów i galaretek |
| Pektyna wysokoestrowa (HM) | wymaga dużo cukru i kwasu [2] |
| Pektyna niskoestrowa (LM) | żeluje z wapniem, pozwala na mniej cukru [2] |
Ile pektyn dziennie i kiedy
Oświadczenie zdrowotne UE dotyczy produktu zawierającego 10 g pektyn na porcję przy posiłku [1]. Wymagane jest ostrzeżenie o ryzyku zakrztuszenia i zalecenie popijania dużą ilością wody [1].
Pektyna w kuchni
Pektyna zagęszcza i żeluje przetwory, a przy dżemach pomaga uzyskać galaretowatą konsystencję [2]. Naturalnie dużo pektyny mają pigwy, jabłka, agrest i cytrusy [2].
Pektyna w ciąży, dla dzieci i seniorów
| Grupa | Ocena | Co warto wiedzieć |
|---|---|---|
| Ciąża | W umiarkowanych ilościach | W ilościach kulinarnych; suplementy po konsultacji z lekarzem. |
| Dzieci | W umiarkowanych ilościach | W ilościach kulinarnych. |
Pektyna a choroby i diety
| Stan lub dieta | Ocena | Co warto wiedzieć |
|---|---|---|
| Cukrzyca | Po konsultacji z lekarzem | Wpływ na glikemię niepotwierdzony [1]. |
| Odchudzanie | Brak danych | Brak wiarygodnych danych w źródłach. |
Przeciwwskazania i skutki uboczne
Przy przyjmowaniu pektyny w większych ilościach istnieje ryzyko zakrztuszenia, zwłaszcza u osób z trudnościami w połykaniu; trzeba popijać ją wodą [1]. Według EFSA z 2017 r. pektyny jako dodatek E440 nie stwarzają zagrożenia, nie ustalono dla nich ADI [2].
FAQ
Źródła
- FSANZ — Pectin and postprandial glucose (2016) — raport
- Wikipedia — Pectin — encyklopedia (pochodzenie, E440, zastosowanie)
