W skrócie
Jaśmin to rodzaj Jasminum, około 200 gatunków krzewów i pnączy z rodziny oliwkowatych, cenionych za pachnące kwiaty [2]. Aromaterapia olejkiem jaśminowym obniżała lęk w jednym badaniu, ale dowody są niskiej jakości [3].
- Nazwa łacińska
- Jasminum
- Po angielsku
- jasmine
- Inne nazwy
- jaśmin lekarski, jaśmin wonny, jaśmin pnący
- Kategoria
- Zioła i rośliny
- W ciąży
- Brak danych
- Dla psa
- Bezpieczne
Na co pomaga jaśmin? Działanie i badania
Kwiaty jaśminu używa się głównie w perfumiarstwie i do aromatyzowania herbaty [2]. W przeglądzie systematycznym badań nad olejkami eterycznymi w lęku jaśmin wypadł korzystnie, ale opierał się na jednym małym badaniu, a pewność dowodów była niska lub bardzo niska [3]. Nie ma dowodów klinicznych, że jaśmin leczy choroby.
| Efekt | Siła dowodów | Źródła |
|---|---|---|
| Aromaterapia olejkiem jaśminowym zmniejsza lęk | Ograniczone | [3] |
| Lecznicze działanie kwiatów i liści jaśminu | Niepotwierdzone | [3] |
Ograniczone — Badania wstępne, na zwierzętach lub w probówce. Niepotwierdzone — Badania nie potwierdziły efektu albo go nie badano.
Jak stosować: formy i ilość
| Forma | Jak stosować |
|---|---|
| Herbata jaśminowa | zwykle herbata zielona aromatyzowana kwiatami jaśminu; nie jest naparem z samych kwiatów |
| Olejek eteryczny | do aromaterapii i perfum; nie spożywaj |
| Świeże kwiaty | ozdoba, aromat do napojów |
Jaśmin w kuchni
Kwiaty jaśminu aromatyzują herbatę, syropy i desery. Herbata jaśminowa powstaje zwykle przez układanie kwiatów razem z zieloną herbatą, która chłonie ich zapach.
Jaśmin w ciąży, dla dzieci i seniorów
| Grupa | Ocena | Co warto wiedzieć |
|---|---|---|
| Ciąża | Brak danych | Brak wiarygodnych danych dla olejku i naparów. |
| Dzieci | Brak danych | Olejków eterycznych nie stosuj u małych dzieci bez porady lekarza. |
Przeciwwskazania i skutki uboczne
Olejek jaśminowy może wywoływać reakcje alergiczne skóry; nie spożywaj olejku eterycznego. Dla kwiatów w ilościach używanych do herbaty brak danych o poważnych skutkach ubocznych w źródłach, które sprawdzono.
Jaśmin dla psa, kota i innych zwierząt
| Zwierzę | Ocena | Co warto wiedzieć |
|---|---|---|
| Pies | Bezpieczne | ASPCA uznaje jaśmin za nietoksyczny dla psów [1]. |
| Kot | Bezpieczne | ASPCA uznaje jaśmin za nietoksyczny dla kotów [1]. |
| Koń | Bezpieczne | ASPCA uznaje jaśmin za nietoksyczny dla koni [1]. |
W razie objawów po zjedzeniu skontaktuj się z lekarzem weterynarii.
Uprawa, pochodzenie i odmiany
Wśród gatunków uprawianych są J. officinale (jaśmin lekarski), J. sambac (jaśmin arabski) i J. polyanthum (jaśmin wielokwiatowy), które w większości wymagają ciepłego stanowiska lub uprawy w doniczce [2]. Nazwą jaśmin bywa też mylnie określany krzew ogrodowy jaśminowiec (Philadelphus), który jest innym rodzajem.
| Odmiana | Czym się wyróżnia |
|---|---|
| Jaśmin lekarski (J. officinale) | pnącze o białych, silnie pachnących kwiatach, gatunek znany z perfumiarstwa [2] |
| Jaśmin arabski (J. sambac) | używany m.in. do herbaty i girland kwiatowych [2] |
| Jaśmin wielokwiatowy (J. polyanthum) | różowo-białe kwiaty, uprawiany w doniczce [2] |
Przechowywanie jaśminu
Świeże kwiaty szybko więdną, więc zużyj je w ciągu 1–2 dni, przechowując w chłodzie. Do herbaty używa się kwiatów suszonych lub gotowej mieszanki.
Znaczenie i symbolika
W wielu krajach jaśmin jest symbolem narodowym: J. officinale jest narodowym kwiatem Pakistanu, a J. sambac Indonezji i Filipin [2].
Opisujemy tradycję i wierzenia — nie są to właściwości potwierdzone naukowo.
FAQ
Czy jaśmin jest trujący dla zwierząt?
Co to jest herbata jaśminowa?
Jakie gatunki jaśminu się uprawia?
Czy jaśmin leczy?
Źródła
- ASPCA — Jasmine — baza danych
- Wikipedia — Jasmine (nazwy i gatunki) — omówienie
- Tan L. i in. Essential oils for treating anxiety: a systematic review of randomized controlled trials and network meta-analysis. Frontiers in Public Health 2023 — przegląd systematyczny
