W skrócie
Topaz to krzemian glinu z fluorem i grupą wodorotlenową, o wzorze Al2SiO4(F,OH)2, i twardości 8 w skali Mohsa. Tworzy się głównie w pegmatytach granitowych [1][2]. Działanie lecznicze kamieni nie ma potwierdzenia naukowego.
- Po angielsku
- topaz
- Kategoria
- Minerały i kamienie
Właściwości chemiczne i fizyczne topazu
Topaz to krzemian glinu zawierający fluor i grupy hydroksylowe, minerał z gromady krzemianów wyspowych (nesokrzemianów).
| Właściwość | Wartość |
|---|---|
| Wzór chemiczny | Al2SiO4(F,OH)2 |
| Gromada | krzemiany (nesokrzemiany) |
| Twardość w skali Mohsa | 8 |
| Gęstość | 3,5–3,6 g/cm³ |
| Układ krystalograficzny | rombowy |
| Barwa | bezbarwna, jasnoniebieska, żółta, żółtobrązowa, czerwona |
| Połysk | szklisty |
| Rysa | biała |
| Łupliwość | doskonała w jednym kierunku |
Dane: Webmineral — Topaz Mineral Data. Wartości typowe dla minerału; poszczególne okazy mogą się różnić.
Na co pomaga topaz? Działanie i badania
Działanie lecznicze topazu, podobnie jak innych kamieni, nie ma potwierdzenia naukowego; opisywane efekty należą do tradycji i wierzeń, a nie do medycyny.
| Efekt | Siła dowodów | Źródła |
|---|---|---|
| Działanie lecznicze lub energetyczne | Niepotwierdzone | [1][2] |
Niepotwierdzone — Badania nie potwierdziły efektu albo go nie badano.
Uprawa, pochodzenie i odmiany
Topaz to nezokrzemian o wzorze Al2SiO4(F,OH)2, krystalizujący w układzie rombowym [1][2]. Występuje w pegmatytach granitowych i we wnękach lawy ryolitowej; główne złoża są w Brazylii, na Uralu, na Sri Lance, w Pakistanie, Meksyku, Nigerii i USA [2]. Chrom w miejsce glinu daje odmiany różowe i czerwone [2].
Przechowywanie topazu
Topaz ma doskonałą łupliwość, więc może pęknąć pod uderzeniem [1][2]. Nie czyść go w myjkach ultradźwiękowych ani parą; użyj ciepłej wody z mydłem [2].
Jak wybierać
Naturalny topaz jest zwykle bezbarwny, a intensywne kolory (głęboki niebieski, zielony, różowy) zwykle powstają przez obróbkę cieplną lub napromienianie, naturalnie niebieski jest rzadki [2]. Mystic topaz to bezbarwny topaz z napyloną powłoką dającą tęczowy efekt [2]. Od cytrynu odróżnia go większa gęstość (ok. 3,5–3,6 g/cm3) — jest o ok. 25% cięższy, a szkło jest wyraźnie lżejsze [1][2]. Kupuj od sprzedawcy znającego pochodzenie kamienia i ewentualne zabiegi [2].
Znaczenie i symbolika
Nazwę wywodzi się zwykle od greckiego Topazios, od wyspy Topazos na Morzu Czerwonym, lub od sanskryckiego tapas, „ciepło, ogień”; w średniowieczu „topazem” nazywano każdy żółty kamień [2]. Wierzenia dotyczące jego mocy są tradycją, nie faktem.
Opisujemy tradycję i wierzenia — nie są to właściwości potwierdzone naukowo.
FAQ
Źródła
- Webmineral — Topaz Mineral Data — baza danych
- Wikipedia — Topaz — omówienie